Ankara’da düzenlenen NATO Zirvesi’nde ABD Başkanı Donald Trump’ın Türkiye’nin F-35 savaş uçağı alımına yönelik olumlu sinyaller vermesi, Yunanistan ve İsrail’de şok etkisi yarattı. Zirve sonrası iki ülkede artan gerilim, savunma dengelerini yeniden şekillendirecek bir sürecin başlangıcı olarak değerlendiriliyor. Yunanistan eski Başbakanı Aleksis Çipras, gelişmeyi “ulusal bir yenilgi” olarak tanımlarken, İsrail’den de benzer endişeler yükseldi.
Yunanistan ve İsrail’den Sert Tepkiler
Zirve sonrası yapılan açıklamalarda Trump, Türkiye’nin F-35 programına geri dönüşünün mümkün olduğunu ve bu konuda yapıcı görüşmeler yürütüldüğünü belirtti. Bu açıklamalar, özellikle Yunanistan’da büyük yankı buldu. Eski Başbakan Aleksis Çipras, sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda, “Türkiye’nin F-35 alması, Ege ve Doğu Akdeniz’deki güç dengesini bozacak. Bu, Yunanistan için ulusal bir yenilgidir” ifadelerini kullandı. İsrail basınında da benzer yorumlar yer alırken, İsrail Savunma Bakanlığı’nın durumu yakından izlediği ve ABD nezdinde girişimlerde bulunduğu öne sürüldü.
Türkiye’nin F-35 Hamlesi ve Stratejik Önemi
Türkiye, F-35 programının ortak üreticilerinden biri olmasına rağmen, Rusya’dan S-400 hava savunma sistemi alması nedeniyle 2019 yılında programdan çıkarılmıştı. Ancak son dönemde Ankara ile Washington arasında savunma alanında yeni bir diyalog başladı. Trump’ın zirvedeki mesajları, bu diyaloğun olumlu bir noktaya geldiğini gösteriyor. Türkiye’nin F-35 alımı, özellikle Doğu Akdeniz’deki enerji kaynaklarının paylaşımı ve Yunanistan ile olan deniz sınırı anlaşmazlıkları bağlamında kritik bir öneme sahip. Beşinci nesil savaş uçağı olan F-35, hava üstünlüğünü sağlamada kilit rol oynuyor. Türkiye’nin bu uçağa sahip olması, bölgedeki askeri dengeleri Türkiye lehine değiştirme potansiyeli taşıyor.
Bölgesel Dengeler ve Gelecek Senaryoları
Uzmanlar, Türkiye’nin F-35 programına dönüşünün yalnızca askeri değil, aynı zamanda diplomatik bir kazanım olduğunu vurguluyor. Bu gelişme, ABD-Türkiye ilişkilerinde yeni bir sayfa açılmasına da işaret ediyor. Öte yandan, Yunanistan ve İsrail’in itirazlarına rağmen ABD’nin tutumunu değiştirmemesi, iki ülkenin alternatif savunma arayışlarına yönelmesine neden olabilir. Yunanistan’ın Fransa’dan Rafale savaş uçakları alması ve İsrail’in kendi hava kuvvetlerini modernize etme çabaları, bu kapsamda değerlendiriliyor. Türkiye’nin F-35 hamlesi, bölgesel savunma mimarisini yeniden şekillendiren bir dönüm noktası olarak kaydedilecek.