Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), bu yılın ikinci çeyreğine ilişkin Gayri Safi Yurtiçi Hasıla (GSYH) verilerini bugün saat 10.00'da açıklayacak. Nisan-Haziran dönemini kapsayan büyüme rakamları, hem iç piyasada hem de uluslararası yatırımcılar tarafından yakından takip ediliyor. Ekonomi yönetimi, yılın ilk çeyreğinde yüzde 5,7 ile güçlü bir performans sergileyen ekonominin, ikinci çeyrekte de benzer bir ivmeyi korumasını bekliyor. Ancak küresel ticaretteki yavaşlama ve iç talepteki seyir, büyümenin yönüne ilişkin belirleyici olacak.
Beklentiler ne yönde?
AA Finans'ın büyüme beklenti anketine katılan ekonomistler, Türkiye ekonomisinin ikinci çeyrekte bir önceki yılın aynı dönemine göre ortalama yüzde 5,1 büyüyeceğini tahmin ediyor. Bu beklenti, yılın ilk çeyreğinde kaydedilen yüzde 5,7'lik büyümenin hafif altında kalmasına rağmen, ekonomi politikalarının etkisiyle büyümenin sürdüğüne işaret ediyor. Ekonomistlerin beklentileri yüzde 3,5 ile yüzde 6,5 arasında değişiyor. Üretim tarafında sanayi üretimindeki artış, istihdamdaki güçlü görünüm ve ihracattaki canlılık büyümeyi destekleyen faktörler arasında sayılıyor. Öte yandan, yüksek enflasyonun iç talebi baskılaması ve küresel resesyon endişeleri büyüme üzerinde risk oluşturuyor.
Piyasalara olası etkileri
Açıklanacak büyüme verileri, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası'nın (TCMB) para politikası kararları açısından da önem taşıyor. TCMB, kademeli faiz artırımı sürecine geçtiği haziran ayından bu yana sıkılaştırma sürecini sürdürüyor. Büyümenin beklentilerin üzerinde gelmesi, Merkez Bankası'nın şahin duruşunu güçlendirebilir ve faiz artırımına devam edeceği beklentilerini artırabilir. Buna karşın, büyümenin beklentilerin altında kalması, ekonominin yavaşladığına dair endişeleri gündeme getirebilir. Döviz kurları ve borsa açısından bakıldığında, güçlü bir büyüme rakamının TL varlıklara yönelik risk iştahını artırması, zayıf bir rakamın ise mevcut olumsuz tabloyu derinleştirmesi mümkün görülüyor.
Yıl genelinde görünüm
Ekonomistler, 2023 yılı genelinde ekonominin yüzde 3,5 ile 4,0 arasında büyüyeceğini öngörüyor. Orta Vadeli Program'da (OVP) yıl sonu büyüme hedefi ise yüzde 4,4 olarak belirlenmişti. Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz, geçtiğimiz günlerde yaptığı açıklamada, yılın ikinci yarısında büyümenin daha da hızlanabileceğini, ancak asıl önceliklerinin fiyat istikrarı olduğunu belirtmişti. Yılmaz, "Büyümeyi dışlayan ancak enflasyonu kalıcı olarak düşüren bir politikayı kararlılıkla uyguluyoruz. Büyüme rakamlarının geçici olarak yavaşlaması, enflasyonla mücadelenin bir parçasıdır." ifadelerini kullanmıştı.
Verilerin açıklanması
GSYH verileri, sabit ve cari fiyatlarla, zincirlenmiş hacim endeksi yöntemiyle açıklanacak. Veriler, mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış olarak da sunulacak. TÜİK, üretim, gelir ve harcama yöntemlerine göre üç ayrı hesaplama ölçeğini de paylaşacak. Türkiye ekonomisinin sektörel bazda büyüme oranları ve harcama kalemlerindeki değişimler, sağlık, eğitim, inşaat gibi sektörlerin performansı hakkında da bilgi verecek. Bu veriler, hem kamu otoritesinin hem de özel sektörün gelecek dönem planlamalarında önemli bir referans olacak.
Enflasyon ve büyüme arasındaki ince denge
Türkiye'nin önünde, büyümeyi korurken enflasyonu düşürme gibi hassas bir denge duruyor. Yılın ikinci çeyreğinde enflasyonun zirve yapması beklenirken, ekonomik aktivitedeki güçlü seyir enflasyonla mücadelenin süresini etkileyebilir. Merkez Bankası faiz artırımlarına devam ederken, Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek de mali disiplini öncelikli hedef olarak açıklamıştı. Uygulanan politikaların finansal istikrarı ve ekonomik güveni artırması, uzun vadeli büyüme potansiyeli açısından kritik. Açıklanacak büyüme verileri, mevcut politika karışımının ilk çeyrek sonuçlarını gözler önüne serecek. Bugün açıklanan verilerin, piyasaların yönü üzerinde belirleyici olması bekleniyor.
