Yunanistan'da 1975-2000 yılları arasında Türkiye dahil birçok ülkenin diplomatına suikast düzenleyen 17 Kasım terör örgütünün elebaşı Aleksandros Giotopulos, 21 Mayıs'ta şartlı tahliye edilmesine Ankara ve Washington'dan gelen sert tepkilerin ardından yeniden cezaevine gönderildi. Giotopulos'un tekrar tutuklanması, uluslararası kamuoyunda geniş yankı uyandırdı.
Tahliye kararına uluslararası tepki
Giotopulos, 21 Mayıs'ta Yunanistan'daki bir mahkeme tarafından 'iyi hal' gerekçesiyle şartlı tahliye edilmişti. Türkiye Dışişleri Bakanlığı, kararı 'skandal' olarak nitelendirirken, ABD Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü de konuya ilişkin 'derin endişe' duyduklarını açıkladı. İki ülkenin diplomatik baskısı sonucu Yunanistan Adalet Bakanlığı, kararı yeniden değerlendirdi ve Giotopulos’un cezaevine iade edilmesine karar verdi.
17 Kasım örgütü ve Giotopulos’un rolü
17 Kasım terör örgütü, adını 1973'te Yunanistan'da gerçekleşen öğrenci ayaklanmasından alıyor. Örgüt, 1975-2000 yılları arasında ABD, Türkiye, İngiltere ve Yunanistan'dan birçok diplomatı hedef aldı. Türkiye'den 1980'de Atina'da görevli idari ataşe Galip Özmen ve 1988'de İstanbul'da bir otomobil saldırısında Dışişleri Bakanlığı yetkilisi İsmail Hakkı Kandil suikastlerle öldürüldü. Giotopulos, örgütün ideoloğu ve silah eğitmeni olarak biliniyor. 2002'de yakalanan örgüt üyeleri arasında yer alan Giotopulos, müebbet hapis cezasına çarptırılmıştı.
Türkiye'nin tepkisi ve hukuki süreç
Türkiye, Giotopulos'un tahliyesine sert tepki göstermiş ve bu kararın uluslararası hukuka aykırı olduğunu belirtmişti. Dışişleri Bakanlığı, Yunanistan'ın terörle mücadelede gerekli hassasiyeti göstermediğini ifade etti. Ankara, Giotopulos'un yeniden cezaevine alınması için Yunanistan'a resmi başvuruda bulunmuş ve süreci yakından takip ettiğini duyurmuştu. ABD de benzer şekilde, Yunanistan'ın bu kararından duyduğu rahatsızlığı dile getirmişti.
Giotopulos'un cezaevine iadesi
Yunanistan Adalet Bakanı Kostas Tsiaras, gelen tepkiler üzerine tahliye kararını incelemeye aldı ve mahkemenin kararını 'hukuki hata' olarak değerlendirdi. Bakanlık, Giotopulos'un yeniden cezaevine gönderilmesi için gerekli işlemleri başlattı. 27 Mayıs'ta Yunan polisi, Giotopulos'u Atina'da bir adreste gözaltına aldı ve cezaevine teslim etti. Olay, Yunanistan'da da tartışmalara yol açtı; bazı sivil toplum kuruluşları mahkemenin kararına müdahale edildiğini öne sürerken, hükümet ise uluslararası yükümlülüklerin gerektirdiği şekilde hareket ettiklerini savundu.
Türkiye'nin kararlı diplomatik girişimleri sonucu yeniden cezaevine gönderilen Aleksandros Giotopulos'un durumu, uluslararası terörizmle mücadelede iş birliğinin önemini bir kez daha ortaya koydu. Bu olay, Yunanistan'ın terör örgütleriyle mücadeledeki tutumuna ilişkin soru işaretlerini de beraberinde getirdi. Türkiye, benzer adımların atılması için uluslararası platformlarda girişimlerini sürdüreceğini açıkladı.