ABD Dışişleri Bakanlığı'nın, Türkiye'nin F-35 savaş uçağı programına ilişkin olarak ABD Kongresi'ne gönderdiği mektup basına yansıdı. Mektupta, Ankara'nın F-35 programına geri dönüş için belirlenen şartları yerine getirmediği ifade edildi. Trump yönetimi döneminde kaleme alınan yazıda, Türkiye'nin Rus yapımı S-400 hava savunma sistemlerini satın almasının ardından F-35 programından çıkarılmasının gerekçeleri detaylandırıldı.
Mektubun içeriği
ABD Dışişleri Bakanlığı'nın 2020 yılında Kongre'ye sunduğu belgede, Türkiye'nin F-35 programına yeniden katılabilmesi için S-400 sistemlerinden vazgeçmesi ve ABD'nin diğer güvenlik endişelerini gidermesi gerektiği vurgulandı. Mektupta, Türkiye'nin bu koşulları sağlamadığı için programdan çıkarıldığı kaydedildi. Ayrıca, Türkiye'nin F-35 projesine yaptığı mali ve teknik katkıların devam etmesi durumunda ittifak güvenliğine risk oluşturacağı belirtildi.
Türkiye'nin tepkisi
Türkiye, F-35 programından çıkarılmasını haksız bulduğunu ve bu kararın siyasi olduğunu savunuyor. Ankara, S-400 sistemlerinin NATO sistemleriyle entegre olmayacağını ve ABD'nin endişelerinin yersiz olduğunu dile getiriyor. Türk yetkililer, F-35 programına yapılan yatırımların karşılığının alınması gerektiğini ve alternatif çözümler arayışına girildiğini ifade ediyor.
Öte yandan, Türkiye'nin milli muharip uçak projesi Kaan'ın geliştirme çalışmaları hız kesmeden devam ediyor. Ankara, bu projeyle havacılık alanında dışa bağımlılığı azaltmayı hedefliyor.
ABD'nin mektubu, iki ülke arasındaki savunma işbirliğinde önemli bir dönüm noktası olarak değerlendiriliyor. Türkiye'nin NATO müttefiki olarak kalmasına rağmen, F-35 krizi ikili ilişkilerde derin bir güven sorununa işaret ediyor. Uzmanlar, bu durumun Türkiye'nin savunma sanayiinde bağımsız hamleler yapmasını hızlandırdığı görüşünde.
