ABD Başkanı Donald Trump, yapay zekâ (AI) yerine "süper zekâ" (SI) teriminin kullanılmasını öngören başkanlık kararnamesini imzaladı. Kararname, ABD'deki tüm bakanlık ve federal kurumların resmi yazışmalarında, kamuoyu bilgilendirme metinlerinde ve strateji belgelerinde bundan böyle "yapay zekâ" ifadesi yerine "süper zekâ" terimini kullanmasını zorunlu kılıyor. Beyaz Saray'dan yapılan açıklamada, kararın "teknolojik üstünlük vizyonunu yansıttığı" belirtildi.
Resmi Yazışmalarda Yeni Dönem
Kararname kapsamında, Savunma Bakanlığı, Ticaret Bakanlığı, Enerji Bakanlığı ve Ulusal Bilim Vakfı (NSF) gibi kritik kurumlar, mevcut projelerinde ve gelecek planlamalarında "süper zekâ" terminolojisini kullanacak. Ayrıca, yapay zekâ alanında faaliyet gösteren federal komisyonların isimlerinin de yeni terime uygun hale getirilmesi için çalışma başlatıldı. Beyaz Saray Sözcüsü, "Bu değişiklik, ABD'nin teknolojiye bakış açısını netleştiriyor ve uluslararası alanda öncü rolünü pekiştiriyor" dedi.
Kararname, sadece devlet kurumlarını değil, aynı zamanda federal fonlarla desteklenen araştırma projelerini ve üniversiteleri de kapsıyor. Yeni terminolojiye uyum için 90 günlük bir geçiş süresi tanındı. Süreç sonunda, eski terimi kullanmaya devam eden kurumların fon başvurularında öncelik kaybı yaşayabileceği ifade ediliyor.
Teknoloji Çevrelerinden Karışık Tepkiler
Kararname, teknoloji ve akademi çevrelerinde farklı yorumlara yol açtı. Bazı uzmanlar, "süper zekâ" kavramının bilimsel literatürde henüz net bir tanımı olmadığını, bunun yerine "yapay genel zekâ" (AGI) veya "yapay süper zekâ" (ASI) gibi terimlerin kullanıldığını hatırlatıyor. Stanford Üniversitesi'nden bir bilgisayar bilimi profesörü, "Terim değişikliği, teknik bir gerçekliği değiştirmez. Ancak politika yapıcıların algıyı yönetme çabası olarak okunabilir" değerlendirmesinde bulundu.
Öte yandan, bazı sanayi temsilcileri kararı olumlu karşıladı. Bir teknoloji lobisi sözcüsü, "Süper zekâ ifadesi, ABD'nin yenilikçi ve iddialı duruşunu yansıtıyor. Bu, yatırımcılar için de bir mesaj" dedi. Ancak kararnamenin, uluslararası iş birliklerinde terminoloji farklılığına yol açabileceği ve müttefik ülkelerle ortak projelerde karışıklık yaratabileceği uyarısı da yapılıyor.
Arka Plan: Yapay Zekâ Düzenlemelerinde Son Durum
ABD, son yıllarda yapay zekâ alanında küresel bir yarışın içinde. Çin'in hızlı ilerleyişi ve Avrupa Birliği'nin kapsamlı yapay zekâ yasası, Washington'u harekete geçirmiş durumda. Trump yönetimi, görev süresi boyunca yapay zekâ Ar-Ge'sine ayrılan federal bütçeyi artırmış ve özel sektörle iş birliklerini genişletmişti. Bu son kararname, söz konusu politikaların bir uzantısı olarak görülüyor.
Ancak uzmanlar, terim değişikliğinin tek başına yeterli olmadığını vurguluyor. Etik, güvenlik ve iş gücü dönüşümü gibi konularda somut adımlar atılmadıkça, isimlendirme tartışmalarının gölgede kalacağı belirtiliyor. Önümüzdeki günlerde, kararnamenin uygulanmasına yönelik detaylı kılavuzların yayımlanması bekleniyor.
Sonuç olarak, Trump'ın imzaladığı kararname, yapay zekâ tartışmalarına yeni bir boyut ekliyor: terminoloji siyaseti. ABD'nin resmi dilinde yapılan bu değişiklik, teknolojinin algılanışını ve uluslararası normları etkileyebilecek bir adım olarak kayda geçti. Kamu kurumlarının yeni terime uyum sağlaması için verilen süre ve olası yaptırımlar, önümüzdeki aylarda netlik kazanacak.