ABD'de 2024 başkanlık seçimleri yaklaşırken eski Başkan Donald Trump, 47 yıl aradan sonra Ultra-Ortodoks Yahudi grubu temsilcilerini kabul etti. Görüşme, New Jersey'deki golf kulübünde gerçekleşti ve siyaset kulislerinde geniş yankı uyandırdı. Trump'ın bu adımı, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu'ya yönelik bir seçim ayarı veya gözdağı olarak değerlendiriliyor.
Ultra-Ortodoks Topluluğuyla İlk Temas: 47 Yıl Sonra
Trump'ın kabul ettiği Ultra-Ortodoks Yahudi grubu, uzun süredir ABD siyasetinde etkili bir lobi gücü. Grubun liderleriyle yapılan görüşmede, İsrail-Filistin meselesi, ABD'nin İsrail politikaları ve bölgesel güvenlik konuları ele alındı. Trump, görüşmede İsrail'e olan desteğini yinelerken, Netanyahu hükümetine yönelik eleştirilerini de dile getirdi. Kaynaklara göre Trump, "İsrail'in güvenliği için her şeyi yaparım, ancak bazı kararlar Netanyahu'nun siyasi geleceğini etkileyebilir" ifadelerini kullandı.
Netanyahu'ya Gözdağı mı?
Trump'ın bu hamlesi, İsrail'de koalisyon hükümeti içinde zaten zor günler geçiren Netanyahu'ya yönelik bir uyarı olarak okunuyor. Ultra-Ortodoks partiler, Netanyahu koalisyonunun kilit ortağı konumunda. Trump'ın bu grubu doğrudan muhatap alması, Netanyahu'nun ABD nezdindeki ayrıcalıklı konumunu sarsabilir. Ayrıca, ABD'deki seçim kampanyasında Yahudi seçmen desteğini artırmayı hedefleyen Trump'ın, İsrail'deki siyasi dengeleri de etkilemek istediği belirtiliyor.
Seçim Ayarı: ABD'deki Yahudi Seçmenler
ABD'deki Ultra-Ortodoks Yahudi toplumu, genellikle Demokrat Parti'ye oy verirken, son yıllarda Cumhuriyetçi Parti'ye yönelim artmış durumda. Trump, bu ziyaretle hem bu topluluğun desteğini kazanmayı hem de İsrail yanlısı politikalarını vurgulayarak evangelist Hristiyan seçmeni konsolide etmeyi amaçlıyor. 2024 seçimlerinde kritik olan Pennsylvania, Michigan ve New York gibi eyaletlerde Yahudi seçmenin ağırlığı bulunuyor.
İsrail İç Siyasetine Etkileri
İsrail'de Netanyahu karşıtı protestolar devam ederken, Trump'ın Ultra-Ortodoks grupla görüşmesi, Netanyahu'nun sağ kanadındaki desteğini zayıflatabilir. Ultra-Ortodoks partiler, Netanyahu'nun yargı reformu ve Filistin politikalarını desteklese de, Trump'ın doğrudan teması onların alternatif bir müttefik arayışında olduğunu gösteriyor. Bu durum, Netanyahu'nun erken seçim kararı almasına yol açabilir.
Arka Plan: Trump-Netanyahu İlişkileri
Trump ve Netanyahu arasındaki ilişkiler, Trump'ın başkanlığı döneminde oldukça yakındı. Kudüs'ü İsrail'in başkenti olarak tanıma, Golan Tepeleri'ni İsrail'e bırakma gibi kararlar bu dönemde alındı. Ancak 2020 seçimlerini kaybetmesinin ardından Netanyahu'nun Trump'a yeterince destek vermediği iddia edildi. Trump, geçtiğimiz yıl yaptığı açıklamada Netanyahu'yu "hayal kırıklığı" olarak nitelendirmişti. Bu son hamle, ilişkilerin yeniden gerilmesine işaret ediyor.
Uzman Görüşleri
Siyaset bilimciler, Trump'ın bu adımını "İsrail siyasetine doğrudan müdahale" olarak değerlendiriyor. Washington'daki bir düşünce kuruluşuna göre, Trump, Netanyahu'ya "ABD'nin desteğini kaybetmek istemiyorsan, bizim istediğimiz adımları at" mesajı veriyor. Ayrıca, bu görüşme, İsrail'in ABD'deki iki partili desteğini de sarsabilir.
Sonuç ve Bağlam
Trump'ın Ultra-Ortodoks Yahudi grubunu kabul etmesi, ABD seçimleri ve İsrail iç siyaseti açısından kritik bir hamle. Netanyahu'nun bu gelişmeye nasıl yanıt vereceği merak ediliyor. Önümüzdeki günlerde İsrail'den gelebilecek açıklamalar, bölgesel dengeleri etkileyebilir. Trump'ın bu stratejisi, hem ABD'deki seçmen tabanını genişletmeyi hem de İsrail'deki müttefiklerini yeniden şekillendirmeyi hedefliyor.