ABD Başkanı Donald Trump, İran'a yönelik 'büyük çaplı bir saldırı' başlatıp başlatmama konusunda henüz nihai bir karar vermediğini açıkladı. Trump, İran yönetiminin son dönemdeki diplomatik temaslarda 'daha ciddi' bir tutum sergilediğini belirterek, bu durumun saldırı ihtimalini etkilediğini ifade etti. Beyaz Saray'dan yapılan yazılı açıklamada, Trump'ın konuyla ilgili ulusal güvenlik ekibiyle istişarelerine devam ettiği bildirildi.
Trump'tan çelişkili sinyaller
ABD Başkanı'nın bu açıklaması, son haftalarda İran'a yönelik askeri müdahale olasılığının arttığı yönündeki spekülasyonların ortasında geldi. Daha önce yaptığı açıklamalarda 'İran'ın asla nükleer silah sahibi olamayacağını' vurgulayan Trump, bazı çevrelerce 'savaş yanlısı' olarak nitelendirilmişti. Ancak son ifadeleri, Beyaz Saray'ın Tahran'a karşı daha temkinli bir yaklaşım benimsediğini gösteriyor.
Trump'ın açıklamaları, ABD Savunma Bakanlığı'nın Basra Körfezi'ne ek askeri sevkiyat yapma kararının ardından geldi. Pentagon yetkilileri, bölgedeki mevcut güçlerin savunma amaçlı olduğunu, ancak her türlü senaryoya hazırlıklı olunduğunu belirtiyor. İran ise ABD'nin askeri yığınak yapmasına tepki göstererek, 'provokasyonlara karşılık verme hakkını saklı tuttuğunu' duyurdu.
İran'dan 'ciddi' sinyali
Trump, İran'ın son günlerdeki diplomatik temaslarda 'daha ciddi' bir tutum sergilediğini söyledi. Beyaz Saray kaynaklarına göre, bu değişiklikte İran Dışişleri Bakanı Muhammed Cevad Zarif'in Avrupa Birliği aracılığıyla yaptığı görüşme çağrıları etkili oldu. Uzmanlar, İran'ın ekonomik yaptırımlar nedeniyle zor durumda olduğunu ve bu nedenle masaya dönmeye istekli olabileceğini değerlendiriyor.
İran Cumhurbaşkanı Hasan Ruhani ise dün yaptığı konuşmada, 'ABD ile müzakereye ancak tüm yaptırımlar kaldırılırsa hazır olduklarını' yinelemişti. Bu iki farklı mesajın, Tahran yönetimi içindeki görüş ayrılıklarını yansıttığı yorumları yapılıyor.
Trump'ın saldırı kararını ertelemesi, ABD'deki iç siyasi dengelerle de ilişkilendiriliyor. 2020 seçimlerine hazırlanan Trump, savaş kararı alması halinde kamuoyu desteğini kaybetme riskiyle karşı karşıya. Öte yandan, İran'a yönelik sert tutumunu sürdürmesi, muhafazakar seçmen tabanını memnun ediyor.
Bağımsız analistler, Trump'ın 'kararsızlığının' aslında bir müzakere taktiği olabileceğini savunuyor. İran'a hem askeri müdahale hem de diplomasi seçeneklerini aynı anda masada tutarak, Tahran yönetimini daha fazla taviz vermeye zorladığı belirtiliyor. Orta Doğu'daki güç dengeleri açısından kritik bir dönemeçte olan bu karar, bölgedeki tüm aktörler tarafından yakından izleniyor.
