ABD Başkanı Donald Trump, NATO Liderler Zirvesi’ne katılmak üzere Ankara’ya gelmeden önce İran’la yürütülen müzakerelere ilişkin sert açıklamalarda bulundu. Trump, 'İran’la anlaşma yapmayı tercih ederim. Aksi halde başka seçeneklerimiz devreye girecek' ifadelerini kullanarak Tahran yönetimine gözdağı verdi. Zirve öncesi düzenlenen basın toplantısında konuşan Trump, nükleer müzakerelerde sona yaklaşıldığını ancak İran’ın esnek davranması gerektiğini vurguladı.
ABD-İran müzakerelerinde son durum
Trump, İran’la yürütülen nükleer müzakerelerde önemli ilerleme kaydedildiğini ancak henüz nihai anlaşmaya varılamadığını belirtti. Başkan, 'Anlaşma masada, ancak İran tarafının gerçekçi adımlar atması gerekiyor. Aksi takdirde ekonomik yaptırımların daha da sertleşmesi kaçınılmaz olacak' dedi. Trump ayrıca, İran’ın bölgedeki istikrarsızlaştırıcı faaliyetlerine de dikkat çekerek, 'İran’ın füze programı ve vekil güçler aracılığıyla yürüttüğü operasyonlar kabul edilemez' ifadesini kullandı.
NATO Zirvesi ve Türkiye’nin rolü
Trump’ın Ankara ziyareti, NATO Liderler Zirvesi kapsamında gerçekleşiyor. Zirvede, İran’ın nükleer programı başta olmak üzere Orta Doğu’daki güvenlik meseleleri ele alınacak. Türkiye’nin hem NATO üyesi hem de İran’la komşu olması nedeniyle kritik bir rol üstlendiği belirtiliyor. Trump, Türkiye’nin bu süreçteki katkılarından övgüyle söz ederken, 'Türkiye, bölgede önemli bir müttefik. İran konusunda atacağımız adımlarda dayanışma içinde olacağız' dedi.
Diplomatik kaynaklar, Trump’ın İran’a yönelik son açıklamalarının, müzakerelerde ilerleme sağlanamaması halinde askeri seçeneklerin de masada olduğu şeklinde yorumlandığını aktarıyor. Beyaz Saray yetkilileri ise Başkan’ın önceliğinin diplomatik çözüm olduğunu yineledi. İran henüz resmi bir yanıt vermezken, Tahran yönetiminin müzakerelerde kırmızı çizgilerinde ısrarcı olduğu biliniyor.
Bölgesel etkiler ve değerlendirme
Trump’ın İran politikası, 2018’de nükleer anlaşmadan çekilmesiyle başlayan sürecin devamı niteliğinde. Uzmanlar, mevcut yaptırımların İran ekonomisini ciddi şekilde etkilediğini ancak Tahran’ın müzakere masasında elini güçlendirmeye çalıştığını belirtiyor. NATO Zirvesi’nden çıkacak ortak bildiride İran’a yönelik ortak bir tavır sergilenmesi bekleniyor. Trump’ın 'anlaşma yapmayı tercih ederim' sözü, ABD’nin öncelikli olarak diyaloğa açık olduğunu ancak sabrının sınırlı olduğunu gösteriyor. Türkiye’nin arabuluculuk potansiyeli ise iki taraf arasında köprü kurma açısından önemli bir fırsat sunuyor.
