ABD Başkanı Donald Trump, Gazze Şeridi'nde Hamas ve diğer silahlı grupların tamamen silahsızlandırılmasına yönelik 'tarihi bir anlaşmaya' varıldığını açıkladı. Trump, anlaşmanın sağlanmasında arabulucu ülkelerin kritik rol oynadığını belirterek, bu sürece katkılarından dolayı özellikle Türkiye'ye teşekkür etti. Beyaz Saray'da düzenlenen basın toplantısında konuşan Trump, anlaşmanın bölgede kalıcı barışın önünü açacağını ve Gazze'nin yeniden inşası için önemli bir adım olduğunu vurguladı.
Anlaşmanın Ayrıntıları ve Süreç
Trump, anlaşma metninin büyük ölçüde tamamlandığını ve önümüzdeki günlerde resmi imza töreninin yapılacağını ifade etti. Anlaşma çerçevesinde Gazze'deki tüm silahlı grupların silahlarını teslim edeceği ve silahsızlanmanın uluslararası gözlemciler tarafından denetleneceği belirtiliyor. Ayrıca, anlaşmanın Gazze'nin elektrik, su ve altyapı gibi temel ihtiyaçlarının karşılanmasını da kapsadığı, bölgeye insani yardımların artırılacağı kaydedildi. Trump, müzakerelerin yaklaşık altı ay sürdüğünü ve tarafların büyük bir fedakarlık gösterdiğini dile getirerek, "Bu, Ortadoğu'da yeni bir dönemin başlangıcıdır" dedi.
Sürecin gizli yürütüldüğünü aktaran ABD'li yetkililer, arabulucu ülkelerin başında Katar ve Mısır'ın geldiğini, ancak Türkiye'nin de özellikle Hamas nezdindeki nüfuzunu kullanarak anlaşmanın sağlanmasında belirleyici olduğunu vurguladılar. Beyaz Saray Ulusal Güvenlik Danışmanı Jake Sullivan, "Türkiye'nin yapıcı katkıları olmasaydı, bu aşamaya gelmemiz mümkün değildi" ifadelerini kullandı.
Türkiye'nin Rolü ve Bölgesel Tepkiler
Başkan Trump, açıklamasında özellikle Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'a teşekkürlerini iletti. İki liderin son haftalarda birkaç kez telefon görüşmesi yaptığı ve Gazze konusundaki mutabakatın sağlanması için yoğun diplomasi trafiği yürüttükleri öğrenildi. Türkiye Dışişleri Bakanlığı'ndan yapılan açıklamada, anlaşmanın memnuniyetle karşılandığı ve kalıcı barışın temini için tüm tarafların üzerine düşen sorumluluğu yerine getirmesi gerektiği belirtildi.
Bölge ülkelerinden de olumlu tepkiler geldi. Suudi Arabistan ve Birleşik Arap Emirlikleri yaptıkları yazılı açıklamalarla anlaşmayı desteklediklerini duyururken, İsrail hükümeti ise konuya ilişkin henüz resmi bir yorum yapmadı. Hamas sözcüsü Hazem Kasım, yaptığı açıklamada, silahsızlanmanın karşılığında Gazze'ye yönelik ablukanın kaldırılması ve İsrail'in askeri tehditlerinin sona ermesi gibi garantiler aldıklarını söyledi. Uzmanlar, anlaşmanın uygulanabilirliğinin ve kalıcılığının özellikle sahadaki durumdan etkileneceğini, ancak siyasi iradenin oluşması açısından tarihi bir fırsat olduğunu belirtiyor.
Öte yandan, anlaşmaya rağmen Gazze'de zaman zaman küçük çaplı çatışmaların yaşandığı haberleri geliyor. Ancak Trump, bu tür olayların anlaşmanın ruhunu zedelememesi gerektiğini ve tarafların ateşkes kurallarına uyması gerektiğini ifade etti. ABD yönetimi, anlaşmanın uygulanmasını izlemek üzere özel bir koordinasyon ekibi kurulacağını ve bölgeye bu amaçla sivil ve askeri danışmanlar göndereceğini açıkladı.
Gazze'de yaşayan Filistinliler ise anlaşmaya temkinli yaklaşıyor. Bazıları, yıllardır süren çatışmaların ardından barış umudunu yeniden yeşerttiğini ifade ederken, bazıları ise önceki anlaşmaların başarısızlıkla sonuçlandığını hatırlatarak temkinli olduklarını dile getiriyor. Ancak genel havanın olumlu olduğu gözleniyor.
