ABD Başkanı Donald Trump'ın, önümüzdeki hafta Fransa'da düzenlenecek G-7 Zirvesi'nde liderlerle ekonomik büyüme konusunu görüşmesi beklenirken, Hürmüz Boğazı'nda süren mayın temizleme operasyonu küresel gündemin odağına oturdu. Dünya, ABD-İran arasında kritik öneme sahip olan boğazdaki gelişmeleri yakından takip ediyor.
G-7 Zirvesi'nde ekonomik büyüme vurgusu
Fransa'nın Biarritz kentinde 24-26 Ağustos tarihlerinde gerçekleştirilecek G-7 Zirvesi'ne ABD Başkanı Donald Trump'ın yanı sıra Almanya Başbakanı Angela Merkel, İngiltere Başbakanı Boris Johnson, Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, Japonya Başbakanı Shinzo Abe, Kanada Başbakanı Justin Trudeau ve İtalya Başbakanı Giuseppe Conte katılacak. Zirvede, küresel ticaret savaşları, iklim değişikliği ve dijital vergilendirme gibi konuların ele alınması planlanıyor.
Trump'ın zirvede özellikle ekonomik büyüme ve ticaret dengesi konularına odaklanacağı, Avrupa Birliği ile ABD arasındaki ticari gerilimleri azaltmaya yönelik adımlar atılmasını isteyeceği belirtiliyor. Beyaz Saray'dan yapılan açıklamada, Trump'ın 'Amerika'yı yeniden büyük yapma' politikası çerçevesinde öncelikli hedefinin ekonomik büyüme olduğu vurgulandı.
Hürmüz Boğazı'nda mayın tehdidi
Hürmüz Boğazı, dünya petrol arzının yaklaşık yüzde 20'sinin geçtiği kritik bir su yolu olarak öne çıkıyor. Son haftalarda, boğazda mayın tehdidi tırmanırken uluslararası koalisyon güçleri mayın temizleme operasyonu başlattı. ABD'nin Orta Doğu'daki en büyük deniz gücü olan Beşinci Filo'ya bağlı gemiler, bölgedeki mayınları etkisiz hale getirmek için yoğun çaba sarf ediyor.
İran'ın boğazın güvenliğini tehdit edebilecek eylemleri, uluslararası nakliye şirketlerini ve sigorta firmalarını tedirgin ediyor. Birleşik Arap Emirlikleri ve Suudi Arabistan gibi Körfez ülkeleri, olası bir saldırı durumunda petrol sevkiyatının kesintiye uğramasından endişe ediyor. ABD Savunma Bakanlığı, Askeri destek talebinde bulunan müttefiklere yardım sağlamak için 'Deniz Güvenliği Misyonu' adlı bir operasyon başlattığını duyurdu.
Analistler, Hürmüz Boğazı'ndaki gerginliğin küresel petrol fiyatlarını yukarı çekebileceğini ve dünya ekonomisini olumsuz etkileyebileceğini belirtiyor. Trump yönetimi, İran'ın petrol ihracatını sıfırlama hedefi doğrultusunda yaptırımları sıkılaştırırken, Tahran yönetimi ise boğazın güvenliğini sağlama sorumluluğunun kendilerinde olduğunu vurguluyor.
Arka plan ve değerlendirme
ABD-İran arasındaki gerilim, 2018'de Trump'ın nükleer anlaşmadan çekilmesiyle başladı. İran ise 2019'da Hürmüz Boğazı'nda bazı ticari gemilere el koyarak ve mayın döşeyerek misilleme yaptı. Uluslararası Denizcilik Örgütü, bölgede seyir güvenliğinin sağlanması için tüm tarafları diyaloğa çağırdı. G-7 Zirvesi'nde liderlerin bu konuyu ele alması bekleniyor. Trump'ın zirvede müttefiklerden daha fazla askeri katkı talep etmesi olası görünüyor.