ABD Başkanı Donald Trump, NATO Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi'nin ardından yaptığı açıklamada, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ı 'harika' olarak nitelendirerek Türkiye'nin ittifak için çok iyi bir ortak olduğunu vurguladı. Trump, NATO'nun mali yük paylaşımı konusunda uzun yol katettiğini belirterek, üye ülkelerin savunma harcamalarını artırma taahhütlerini memnuniyetle karşıladıklarını ifade etti.
Trump'tan Erdoğan'a övgü
Trump, basın toplantısında Erdoğan ile görüşmesine değinerek, 'Erdoğan harikaydı. Türkiye çok önemli bir müttefik. Kendisiyle bölgesel meseleleri de ele aldık' dedi. ABD Başkanı, Türkiye'nin Suriye ve Irak'ta terörle mücadeledeki katkılarına dikkat çekti. İki liderin, Suriye'nin kuzeyinde güvenli bölge oluşturulması konusunda mutabık kaldığı öğrenildi. Trump, 'Türkiye'nin güvenlik endişelerini anlıyoruz. Bu konuda iş birliğimiz sürecek' ifadelerini kullandı.
NATO'nun mali yük paylaşımında ilerleme
Trump, NATO zirvesinin en önemli gündem maddelerinden birinin savunma harcamalarının artırılması olduğunu hatırlattı. 'NATO uzun yol katetti. Artık müttefikler gayrisafi yurt içi hasılalarının yüzde 2'sini savunmaya ayırmaya başladı. Bu, 2016'ya göre büyük bir artış' diyen Trump, Almanya başta olmak üzere bazı ülkelerin hala hedefin gerisinde olduğunu söyledi. NATO Genel Sekreteri Jens Stoltenberg ise, 'Üye ülkeler savunma harcamalarında sürekli bir artış trendi yakaladı. Bu, ittifakın caydırıcılık gücünü artırıyor' değerlendirmesinde bulundu.
Ekonomik yansımalar ve Türkiye'nin rolü
Zirvede alınan kararlar, küresel savunma harcamalarının artmasıyla savunma sanayii hisselerini olumlu etkiledi. Türkiye'nin NATO içindeki konumu, özellikle Doğu Akdeniz ve enerji güvenliği bağlamında önem kazanıyor. Uzmanlar, Türkiye'nin coğrafi konumu ve askeri kapasitesinin NATO için kritik olduğunu vurguluyor. Öte yandan, Trump'ın Avrupalı müttefiklere yönelik 'yük paylaşımı' baskısı, Almanya ve Fransa'da rahatsızlık yaratsa da, somut adımlar atılmasını sağladı.
NATO zirvesi, ittifakın 70. kuruluş yıldönümünde gerçekleşti ve üye ülkelerin ortak tehditlere karşı birlik mesajı vermesi bekleniyor. Uzun vadede, savunma harcamalarındaki artışın küresel ekonomik dengelere etkisi takip edilecek.
Türkiye'nin NATO'daki aktif rolü ve Erdoğan-Trump arasındaki olumlu diyalog, jeopolitik açıdan bölgesel istikrara katkı sağlayabilir. Ancak, S-400 füze sistemi ve F-35 programı gibi konuların henüz çözülmediği, görüşmelerde bu başlıkların da ele alındığı belirtiliyor. Sonuç olarak, zirve mali yük paylaşımında kayda değer ilerleme kaydedildiğini gösterdi ve Türkiye-ABD ilişkilerinde pozitif bir hava estirdi.
