İstanbul'da özel bir okulda görev yapan trans öğretmen Zoe Lila'nın iş sözleşmesi, hedef gösterilmesinin ardından yenilenmedi. Lila, öğrencilerine veda edemeden okuldan ayrıldığını belirterek, okul yönetiminin bakanlıklarla yaptığı görüşmelerin ardından sözleşmesini uzatmama kararı aldığını söyledi. Milli Eğitim Bakanlığı (MEB) ise okul hakkında soruşturma başlattı.
Sözleşme neden yenilenmedi?
Zoe Lila, sosyal medya hesaplarından yaptığı açıklamada, yaklaşık bir yıldır çalıştığı okulda öğrenciler ve veliler tarafından sevildiğini ancak bazı çevrelerin hedef göstermesi sonucu işine son verildiğini ifade etti. Lila, "Okul yönetimi, bakanlıklarla görüştükten sonra sözleşmemi uzatmama kararı aldı. Öğrencilerime veda bile edemeden ayrılmak zorunda kaldım" dedi. Olayın ardından MEB, özel okul hakkında inceleme başlattı. Bakanlık kaynakları, okul yönetiminin kararının eğitim hukuku ve ayrımcılık yasağı kapsamında değerlendirileceğini belirtti.
Hedef gösterilme süreci
Zoe Lila'nın trans kimliğinin sosyal medyada ifşa edilmesi ve ardından bazı muhafazakar grupların tepki göstermesi, okul yönetimini harekete geçirdi. Lila, "Ben sadece öğretmenlik yapmak istiyorum. Kimliğimden dolayı işimi kaybetmek zorunda kalmamalıyım" şeklinde konuştu. LGBTİ+ dernekleri ise olaya tepki göstererek, ayrımcılığa karşı yasal mücadele başlatacaklarını duyurdu. Konuyla ilgili olarak İstanbul Valiliği de henüz bir açıklama yapmadı.
MEB'in soruşturması neyi kapsayacak?
MEB müfettişleri, okul yönetiminin sözleşme fesih kararının mevzuata uygunluğunu ve ayrımcılık yasağına aykırı olup olmadığını inceleyecek. Eğitim uzmanları, özel okulların sözleşme yenileme konusunda geniş yetkilere sahip olduğunu ancak ayrımcılık temelli fesihlerin yargıya taşınabileceğini vurguluyor. Türkiye'de iş kanunu, cinsiyet kimliği temelli ayrımcılığı açıkça yasaklamasa da Anayasa'nın eşitlik ilkesi ve uluslararası sözleşmeler bu konuda koruyucu hükümler içeriyor.
Toplumsal tepkiler ve bağlam
Zoe Lila'nın yaşadığı bu durum, Türkiye'de trans bireylerin iş hayatında karşılaştığı ayrımcılığı bir kez daha gündeme getirdi. Geçmişte de benzer olaylar yaşanmış, trans öğretmenlerin işten çıkarıldığı veya atamalarının yapılmadığı görülmüştü. LGBTİ+ hakları savunucuları, bu tür olayların ancak yasal düzenlemeler ve toplumsal farkındalıkla önlenebileceğini belirtiyor. Olay, eğitimde ayrımcılığa karşı mücadelenin ne denli önemli olduğunu bir kez daha hatırlatıyor.