Tokat'ın Günevi Köyü'nde yaşanan çevre felaketi iddiası, TRT'nin '15'liler' dizisi setini hedef tahtasına oturttu. Köy Muhtarı Önder Konuk, Topçam Yaylası'ndaki 515 dönümlük mera alanının, dizi çekimleri sırasında iş makineleriyle düzlenerek tahrip edildiğini ve arkalarında büyük bir kirlilik bıraktıklarını ileri sürdü. Savcılığın takipsizlik kararı vermesi ve itirazın reddedilmesi üzerine köylüler, hukuki mücadelelerine devam etmeye hazırlanıyor.
Set Ekibinin Yaylada Yaptıkları İddialar
Muhtar Önder Konuk'un açıklamalarına göre, geçtiğimiz yıl çekimleri yapılan '15'liler' dizisi için Topçam Yaylası'nda geniş çaplı bir alan kullanıldı. Konuk, set ekibinin bölgeye getirdiği iş makineleriyle mera alanını düzleştirdiğini, çukur ve hendekler açtığını, doğal bitki örtüsüne zarar verdiğini belirtti. Ayrıca setin ardından bölgede çöpler, atıklar ve yapı malzemeleri bırakıldığını, bu durumun hem görüntü kirliliği hem de çevre sağlığı açısından tehdit oluşturduğunu ifade etti. Konuk, 'Bütün pisliği bırakıp gittiler' diyerek tepkisini dile getirdi.
Hukuk Süreci ve Köylülerin Tepkisi
Köylülerin şikayeti üzerine başlatılan soruşturma kapsamında, Tokat Cumhuriyet Başsavcılığı, '15'liler' dizisinin yapımcı firması ve ilgili kişiler hakkında takipsizlik kararı verdi. Kararın gerekçesinde, mera alanının tahrip edildiğine dair yeterli delil bulunamadığı öne sürüldü. Ancak köylüler, bu karara itiraz etti ve itirazları üst mahkeme tarafından reddedildi. Bunun üzerine Muhtar Konuk, köylülerin avukatları aracılığıyla yeni bir dava açacaklarını duyurdu. Konuk, 'Mera alanı bizim ortak kullanım alanımız, hayvancılıkla geçiniyoruz. Buraların tahrip edilmesi demek, geçim kaynağımızın yok olması demek. Hukukun sonuna kadar arkasındayız' dedi.
Mera Kanunu ve Çevre Mevzuatı Kapsamında Değerlendirme
Mera alanlarının korunması, Türkiye'de 4342 sayılı Mera Kanunu ile güvence altına alınmıştır. Bu kanuna göre, mera alanlarının amacı dışında kullanılması, tahrip edilmesi veya kirletilmesi yasaktır ve bu tür eylemler para cezası veya hapis cezasıyla teşvik edilir. Ayrıca, çevresel etki değerlendirmesi raporu alınmadan mera alanlarında yapılan faaliyetler hukuka aykırıdır. Uzmanlar, TRT gibi kamu kurumlarının yapımlarında bile çevre mevzuatına uyulması gerektiğini, aksini yapanların hem idari hem de adli yaptırımlarla karşı karşıya kalabileceğini vurguluyor. Köylülerin açacağı dava, bu bağlamda emsal niteliği taşıyabilir.
Yaylanın Ekolojik Önemi
Topçam Yaylası, Tokat'ın önemli yaylalarından biri olarak biliniyor. Bölge, zengin florası ve doğal yaşamı ile dikkat çekiyor. Yayla, özellikle yaz aylarında göçerler tarafından hayvancılık amacıyla kullanılıyor. Mera alanlarının daraltılması, hem bölge halkının geçim kaynağını tehdit ediyor hem de ekolojik dengeyi bozuyor. Uzmanlar, mera alanlarının tahrip edilmesinin erozyona, su kaynaklarının azalmasına ve biyolojik çeşitliliğin kaybolmasına neden olabileceği konusunda uyarıyor.
Köylülerin Beklentisi ve Toplumsal Duyarlılık
Günevi Köyü sakinleri, verdikleri hukuk mücadelesinin sadece kendi köylerini değil, ülke genelinde doğal alanların korunmasına katkı sağlayacağına inanıyor. Konuk, 'Buradaki amaç sadece tazminat almak değil; gelecek nesillere yaşanabilir bir doğa bırakmak. Dizi setlerinin doğaya bu kadar zarar vermesi kabul edilemez. Herkesin duyarlı olması gerekiyor' şeklinde konuştu. Köylüler, dava sürecinde kendilerine destek veren çevre örgütlerine ve tüm kamuoyuna çağrıda bulunarak, doğal alanların korunması için mücadelelerine devam edeceklerini ifade etti.
Türkiye'de son yıllarda dizi ve film çekimleri için doğal alanların kullanımı artarken, bu alanların korunması konusundaki tartışmalar da büyüyor. Yetkililerin, bu tür faaliyetler için sıkı denetim mekanizmaları kurması ve çevre mevzuatına uyulup uyulmadığının denetlenmesi büyük önem taşıyor. Aksi halde, benzer çevre felaketlerinin yaşanması kaçınılmaz olabilir.
