Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verilerine göre, Temmuz 2024'te yatırımcıların en çok kazandığı araç mevduat faizi oldu. Aylık bazda yüzde 1,2 reel getiri sağlayan mevduat, altı aylık dönemde de yüzde 5,4 ile ilk sırada yer aldı. Yıllık değerlendirmede ise külçe altın, yüzde 15,3 reel getiriyle zirvedeki konumunu korudu.
Mevduat Faizi Neden Öne Çıktı?
Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası'nın (TCMB) sıkı para politikası ve yüksek politika faizi, mevduat faizlerini yukarı çekti. Bankaların uyguladığı yüksek faiz oranları, enflasyondan arındırıldığında bile yatırımcıya pozitif getiri sundu. Temmuz enflasyonunun aylık bazda yüzde 1,7 beklentisinin altında kalması, mevduatın reel getirisini artırdı. Özellikle 32 gün vadeli mevduatlarda ortalama faiz yüzde 50'lerin üzerine çıkarken, bu durum yatırımcıların ilgisini bankalara yöneltti. Uzmanlar, yüksek faiz ortamının devam etmesi durumunda mevduatın cazibesini sürdürebileceğini ancak faiz indirimleri başladığında getirinin düşebileceğini belirtiyor.
Altın Yıllık Bazda Liderliğini Sürdürdü
Külçe altın, aylık bazda yüzde 2,6 kayıpla yatırımcısına en çok kaybettiren araç olsa da yıllık bazda güçlü performansını devam ettirdi. Son bir yılda altın fiyatlarındaki artış, enflasyonun üzerinde kalarak yatırımcısına yüzde 15,3 reel kazandırdı. Küresel belirsizlikler, merkez bankalarının altın alımları ve jeopolitik riskler altını desteklemeye devam ediyor. Ancak Türkiye'de altın fiyatlarındaki dalgalanma ve döviz kurlarındaki hareketlilik, kısa vadede yatırımcıyı tedirgin edebiliyor. Altın ithalatındaki kısıtlamalar ve tasarruf sahiplerinin altına olan ilgisi, piyasada arz-talep dengesini etkiliyor.
Diğer Yatırım Araçlarının Performansı
Temmuz ayında borsa endeksi BIST 100, yüzde 1,5 kayıpla negatif ayrıştı. Hisse senetleri, jeopolitik riskler ve yüksek faiz ortamı nedeniyle zayıf bir görünüm çizdi. Döviz kurları ise (USD/TL) aylık bazda yüzde 0,8 artışla sınırlı kaldı; yıllık bazda ise dolar yüzde 5,2 reel kayıp yaşattı. Euro da benzer şekilde yüzde 6,1 kayıpla yatırımcısını üzdü. Yatırım fonları arasında para piyasası fonları yüzde 1,1 ile mevduata yakın getiri sağlarken, katılım fonları yüzde 0,9 ile takip etti. Devlet iç borçlanma senetleri (DİBS) ise yüzde 0,4 ile düşük ama pozitif bir aylık getiri sundu.
Reel Getiri Hesaplamaları ve Enflasyon
Reel getiri hesaplamalarında TÜİK'in enflasyon rakamları esas alındı. Temmuzda aylık enflasyon yüzde 1,2, yıllık enflasyon yüzde 41,6 olarak açıklandı. Mevduat faizi ortalama yüzde 48,2 ile enflasyonun üzerinde kaldı. Ancak uzmanlar, vergi kesintileri ve aracı kurum maliyetlerinin reel getiriyi azaltabileceği konusunda uyarıyor. Yatırımcıların brüt getirilerin yanı sıra vergi sonrası net getirileri de göz önünde bulundurması gerekiyor. Enflasyonun önümüzdeki aylarda düşmesi beklenirken, bu durum sabit getirili araçların reel getirisini artırabilir.
Uzman Yorumları ve Gelecek Beklentileri
Ekonomistler, mevduat faizinin önümüzdeki dönemde de en cazip araç olabileceğini, ancak TCMB'nin faiz indirimine gitmesi halinde bu durumun değişebileceğini ifade ediyor. Altın ise uzun vadeli yatırımcılar için hâlâ güvenli liman olmaya devam ediyor. Enflasyonla mücadele sürecinde yatırımcıların portföylerini çeşitlendirmesi ve risk iştahlarına göre hareket etmeleri öneriliyor. Son dönemde bireysel yatırımcıların borsada daha temkinli olduğu, mevduat ve altına yöneldiği gözlemleniyor. Bu eğilim, ekonomik belirsizliklerin sürdüğü dönemlerde tipik bir davranış olarak öne çıkıyor.