Ambalajın üzerindeki kareye "karekod" demek yaygın; ancak pratikte birden fazla kod tipiyle karşılaşmak mümkün. Aradaki fark, okuma davranışını da etkiliyor.
QR kod ve Data Matrix
QR kod, köşelerindeki üç büyük konumlandırma karesiyle tanınır ve genellikle metin veya bağlantı taşır. Data Matrix ise iki kenarı düz çizgi, diğer iki kenarı kesikli desen olan, çoğunlukla daha küçük alanlara sığdırılan bir kod tipidir. Endüstriyel işaretlemede ve küçük yüzeylerde Data Matrix tercih edilir; bu yüzden kıymetli maden ambalajında karşılaşma ihtimali yüksektir.
İki kod tipi arasındaki farkın ayrıntılı anlatımı Data Matrix nedir rehberinde bulunuyor.
Telefon nasıl okuyor?
Modern tarayıcılar, cihaz üzerindeki yerleşik kod çözme yeteneğini web sayfalarına açar. Bu yetenek mevcut olduğunda kamera görüntüsü sunucuya gitmeden, doğrudan cihazda çözülür. Yerleşik destek bulunmayan cihazlarda ise sayfanın kendi kod çözme kütüphanesi devreye girer. Her iki durumda da, doğru yapılandırılmış bir aracın kamera görüntüsünü dışarı göndermesi gerekmez.
Bu yaklaşımla çalışan bir örnek, kodu cihaz üzerinde çözen ve çözülen içeriği olduğu gibi gösteren altın karekod okutma aracı. Aynı sayfa, hem kamerayla hem de galeriden seçilen bir fotoğrafla okuma yapabiliyor.
Kod çözüldü, sonra ne oluyor?
Burada beklentiyi doğru kurmak gerekiyor. Darphane'nin 12 Ağustos 2026 tarihli güncel Usul ve Esaslar metni, KMTS benzersiz kodunu dijital olarak üretilen ve özel şekilde şifrelenmiş bir kod olarak tanımlıyor; teknik ayrıntıların paydaşlara yönelik kılavuzlarda açıklanacağını belirtiyor. Tüketiciye açık bir sorgulama arayüzü veya API yayımlanmış değil.
Dolayısıyla bir kodun çözülmesi, içeriğin okunabilir hâle gelmesinden ibarettir. "Doğrulandı" sonucu üreten bir uygulama iddiası, resmî bir kaynağa dayanmıyorsa temkinle karşılanmalıdır. Bu ayrımın anlamı QR kod okundu ne anlama gelir başlığında açıklanıyor.
Okuma başarısız olursa
Kod okunmuyorsa neden çoğunlukla optiktir: yansıma yapan ambalaj filmi, yetersiz ışık, odak sorunu, çok yakın mesafe ya da kodun fiziksel olarak zedelenmiş olması. Isı ve çizik kaynaklı bozulmalar da okuma başarısını düşürür. Somut çözüm adımları altın karekod okunmuyor rehberinde sıralanmış.
Gizlilik notu
Kod okuma işlemi cihaz üzerinde yapıldığında, ne kamera görüntüsü ne de çözülen içerik bir sunucuya gönderilir. Bir aracı kullanmadan önce bu davranışın açıkça belirtilip belirtilmediğine bakmak, gizlilik açısından basit bir kontroldür.
