Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası'nın (TCMB) brüt döviz rezervleri, 11-18 Ekim haftasında 2,8 milyar dolar azalarak 93,3 milyar dolara geriledi. Bu düşüş, piyasalarda dikkatle takip edilen bir gelişme olarak öne çıkarken, rezervlerdeki erimenin arkasında swap anlaşmalarının vadesi gelen kısmının ödenmesi ve enerji ithalatına bağlı döviz çıkışları olduğu belirtiliyor. Aynı dönemde altın rezervlerinde de 1,1 milyar dolarlık azalış yaşandı.
Brüt rezervlerdeki düşüşün bileşenleri
Merkez Bankası verilerine göre, 11 Ekim itibarıyla 96,1 milyar dolar olan brüt döviz rezervleri, 18 Ekim'de 93,3 milyar dolara indi. Bu düşüşte özellikle Türkiye'nin enerji ithalatı faturasının etkili olduğu belirtiliyor. Rusya ile yapılan doğalgaz anlaşmaları kapsamında bazı ödemelerin bu döneme denk gelmesi, rezervler üzerinde baskı yarattı. Ayrıca, geçtiğimiz aylarda yapılan swap anlaşmalarının vade sonu gelen kısımlarının geri ödenmesi de düşüşte rol oynadı.
Brüt döviz rezervleri içinde en büyük kalemi oluşturan altın rezervleri ise 1,1 milyar dolar azalarak 56,4 milyar dolardan 55,3 milyar dolara geriledi. Böylece toplam brüt rezervler (döviz+altın) 152,5 milyar dolardan 148,6 milyar dolara düştü.
Net rezervlerdeki durum
Net rezervler (brüt rezervlerden swap ve diğer yükümlülükler düşüldükten sonra) ise daha olumlu bir tablo çiziyor. Net rezervler, geçen hafta 26,4 milyar dolar seviyesindeyken, bu hafta 27,1 milyar dolara yükseldi. Net rezervlerdeki artışın, Merkez Bankası'nın TL'yi desteklemek için yaptığı müdahalelerin etkisiyle olduğu düşünülüyor. Öte yandan, swap hariç net rezervler ise eksi 43,5 milyar dolardan eksi 44,1 milyar dolara geriledi.
Uzmanlar, net rezervlerin pozitif seyrinin sürdürülebilir olması için yapısal reformların hayata geçirilmesi gerektiğini vurguluyor. Ayrıca, rezervlerdeki düşüşün geçici olduğunu, enerji faturaları ve swap ödemelerinin normal akışından kaynaklandığını belirtiyorlar.
Merkez Bankası rezervlerinin düşüşü, piyasalarda TL'nin değer kaybı ve enflasyonist baskılar açısından yakından izleniyor. Son haftalarda TL'deki oynaklık ve döviz talebindeki artış, rezervler üzerinde ek baskı oluşturabilir. Ancak, Merkez Bankası'nın elinde halen 93 milyar doların üzerinde brüt döviz rezervi bulunuyor ve bu, kısa vadeli şoklara karşı bir tampon görevi görebilir.
