Türkiye Barolar Birliği (TBB), yurtdışından dönüşü sonrası gözaltına alınan Deniz Göktaş'a ters kelepçe uygulanması ve bu anların basına yansımasıyla ilgili olarak Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı'na suç duyurusunda bulundu. TBB Başkanı Erinç Sağkan, yaptığı yazılı açıklamada, uygulamanın insan haklarına aykırı olduğunu vurguladı ve sorumlular hakkında adli süreç başlatılmasını talep etti.
Ters kelepçe tartışması
Deniz Göktaş, bir süre önce yurt dışında bulunduktan sonra Türkiye'ye dönüşünde havalimanında gözaltına alındı. Gözaltı sırasında polis ekiplerinin Göktaş'a ters kelepçe taktığı görüntüler kısa sürede sosyal medyada yayıldı. Ters kelepçe, bir kişinin kollarının arkadan değil önden kelepçelenmesi anlamına geliyor ve bu yöntem, kişinin hareket kabiliyetini kısıtlarken, uzmanlara göre uluslararası standartlarda kabul görmüyor. TBB, bu uygulamanın kişiye gereksiz yere acı verdiğini ve aşağılayıcı muamele teşkil ettiğini belirtti.
Görüntülerin sızması ayrı bir suç
Birlik, suç duyurusunda sadece ters kelepçe uygulamasına değil, aynı zamanda gözaltı anının görüntülerinin basına ve sosyal medyaya sızmasına da dikkat çekti. TBB avukatları, bu durumun kişisel verilerin korunması kanununa ve masumiyet karinesine aykırı olduğunu savundu. Suç duyurusu metninde, yetkililerin bu tür görüntülerin yayılmasını engellemek yerine adeta teşvik ettiği iddia edildi.
Hukuki süreç ve olası sonuçlar
Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı, TBB'nin suç duyurusunu kabul ederse soruşturma başlatılacak. Soruşturma kapsamında gözaltına alan polis memurları ve emri veren amirler ifadeye çağrılabilir. Uzmanlar, bu tür bir uygulamanın Türk Ceza Kanunu'nda 'işkence' başlığı altında değerlendirilebileceğini belirtiyor. Ancak yargı sürecinin yavaş işlediği ve benzer davalarda cezaların genellikle ertelendiği de biliniyor.
Deniz Göktaş'ın durumu
Deniz Göktaş, gözaltına alındıktan sonra emniyette ifade verdi ve ardından savcılık talimatıyla serbest bırakıldı. Ancak hakkında yurtdışına çıkış yasağı konuldu ve belirli günlerde karakola imza atması şartı getirildi. Göktaş'ın avukatı, müvekkilinin ters kelepçe uygulamasından psikolojik olarak etkilendiğini ve bu nedenle bir hafta süreyle sağlık raporu aldığını açıkladı.
Bağlam ve değerlendirme
Ters kelepçe tartışması, Türkiye'de son yıllarda sıkça gündeme gelen polis şiddeti iddialarının bir parçası olarak öne çıkıyor. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM) ve Birleşmiş Milletler (BM) raporlarında Türkiye'de polisin aşırı güç kullanımına dair sistematik bir sorun olduğu belirtiliyor. TBB'nin bu suç duyurusu, sivil toplum kuruluşları tarafından memnuniyetle karşılanırken, hükümete yakın çevrelerden henüz resmi bir açıklama gelmedi. Olay, yargının bağımsız işleyip işlemediği ve hukukun üstünlüğü tartışmalarını yeniden alevlendireceğe benziyor.
