Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), nisan ayına ilişkin Tarımsal Girdi Fiyat Endeksi (Tarım-GFE) verilerini açıkladı. Buna göre endeks, nisanda bir önceki aya göre yüzde 5,61, geçen yılın aynı ayına göre yüzde 38,97 oranında artış kaydetti. Tarım sektöründe kullanılan mal ve hizmetlerdeki fiyat değişimlerini ölçen endeks, üreticilerin maliyet baskısını gözler önüne serdi.
Gübre ve yem fiyatlarındaki artış öne çıktı
Alt gruplar bazında incelendiğinde, en yüksek aylık artış yüzde 8,93 ile gübre ve toprak iyileştiricilerde gerçekleşti. Yem fiyatları aylık yüzde 7,45, enerji ve yağlar ise yüzde 5,21 oranında yükseldi. Yıllık bazda ise en fazla artış yüzde 52,16 ile gübre grubunda görülürken, onu yüzde 45,78 ile yem ve yüzde 41,23 ile enerji takip etti. Tohum ve dikim materyali fiyatlarındaki yıllık artış ise yüzde 28,14 seviyesinde gerçekleşti.
Bitkisel ve hayvansal üretim maliyetlerinde farklılaşma
TÜİK verileri, bitkisel üretimde kullanılan girdilerin fiyat endeksinin aylık yüzde 5,98, yıllık yüzde 39,58 arttığını gösterdi. Hayvansal üretim girdi fiyat endeksi ise aylık yüzde 5,07, yıllık yüzde 37,92 artış kaydetti. Bu durum, bitkisel üretimdeki maliyet artışının hayvansal üretime kıyasla daha yüksek olduğunu ortaya koyuyor. Özellikle gübre ve enerji fiyatlarındaki yükseliş, çiftçilerin üretim kararlarını doğrudan etkiliyor.
Tarım sektöründe maliyet-enflasyon sarmalı
Tarımsal girdi fiyatlarındaki bu yükseliş, nihai gıda fiyatlarına yansımaya devam ediyor. Uzmanlar, girdi maliyetlerindeki artışın kısa vadede kontrol altına alınamaması halinde gıda enflasyonunun daha da yukarı çekileceğine dikkat çekiyor. Öte yandan, tarım destekleme politikalarının girdi fiyatlarına endekslenmesi gerektiği yönünde görüşler güçleniyor. TÜİK’in açıkladığı bu veriler, sektörün içinde bulunduğu yapısal sorunları bir kez daha gözler önüne seriyor. Merkez Bankası’nın enflasyonla mücadele programı kapsamında tarım ürünleri arzını artırmaya yönelik adımlar atması beklenirken, çiftçilerin artan maliyetler karşısında üretimden çekilme riski bulunuyor.
