Bolu Belediye Başkanlığı görevinden geçici olarak uzaklaştırılan Tanju Özcan, sığınmacılara yönelik söylemleri nedeniyle hakkında açılan “nefret ve ayrımcılık” davasından beraat etti. Bolu 1. Asliye Ceza Mahkemesi'nde görülen davada, Özcan'ın ifadelerinin ifade özgürlüğü kapsamında kaldığı ve suç unsuru taşımadığı belirtildi. Karar, Özcan'ın avukatları tarafından memnuniyetle karşılanırken, sürecin siyasi amaçlı olduğu iddiaları da gündeme geldi.
Beraat kararının gerekçesi
Mahkeme heyeti, kararında Özcan'ın sığınmacılarla ilgili sözlerinin doğrudan bir tehdit veya şiddet çağrısı içermediğine dikkat çekti. İddianamede yer alan “sığınmacıları hedef gösterdiği” yönündeki suçlamaların somut delillerle desteklenemediği vurgulandı. Hakimler, bir siyasetçinin kamu yararını gözeten eleştirilerinin cezalandırılamayacağına hükmetti. Özcan'ın avukatı Mehmet Kaya, karar sonrası yaptığı açıklamada, “Müvekkilimiz her zaman hukuka ve hakkaniyete güvendi. Bu karar, ifade özgürlüğünün bir zaferidir” dedi.
Tanju Özcan kimdir?
Tanju Özcan, 2023 yılında Bolu Belediye Başkanı seçilmiş, özellikle sığınmacı politikalarıyla sık sık gündeme gelmişti. Göreve geldikten sonra şehirdeki düzensiz göçmen sayısını azaltmaya yönelik uygulamaları dikkat çekmiş, bu nedenle bir dönem Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından soruşturma açılmıştı. Özcan, 2024 yılında İçişleri Bakanlığı tarafından “görevi kötüye kullanma” iddiasıyla görevinden uzaklaştırılmış, ancak Danıştay kararıyla yeniden görevine dönmüştü. Sığınmacılarla ilgili sözleri nedeniyle üç farklı davada yargılanan Özcan, önceki iki davadan da beraat etmişti.
Davanın arka planı
Dava, Özcan'ın 2023 yılında bir televizyon programında sığınmacılar hakkında sarf ettiği sözler nedeniyle açılmıştı. Özcan, programda “Bolu'da sığınmacı istemiyoruz, bunlar kentin dokusunu bozuyor” ifadelerini kullanmış, bu sözler bazı sivil toplum kuruluşları tarafından “nefret söylemi” olarak nitelendirilmişti. Bolu Cumhuriyet Başsavcılığı, Özcan hakkında “halkı kin ve düşmanlığa tahrik” suçundan soruşturma başlatmış ve iddianame hazırlamıştı. İddianamede, Özcan'ın sözlerinin toplumda ayrışmaya yol açtığı iddia edilmişti. Ancak mahkeme, bu iddiaları yeterli bulmayarak beraat kararı verdi.
Siyasi çevrelerden tepkiler
Beraat kararı siyasi çevrelerde farklı yankı uyandırdı. Özcan'ın mensubu olduğu Cumhuriyet Halk Partisi (CHP) kanadından karara destek gelirken, iktidar partisi temsilcileri kararı eleştirdi. CHP Genel Başkan Yardımcısı ve Parti Sözcüsü, “Tanju Özcan hukuk önünde bir kez daha akladı. Bu karar, baskıcı anlayışa karşı demokrasinin zaferidir” ifadelerini kullandı. Adalet ve Kalkınma Partisi (AK Parti) cephesinde ise karar, “sığınmacı sorununun yanlış ele alınmasının bir göstergesi” olarak yorumlandı. Bolu'da yaşayan bazı vatandaşlar da karar sonrası sosyal medyada görüşlerini paylaştı. Kimileri Özcan'ı desteklerken, kimileri sığınmacılara yönelik söylemlerin toplumsal barışı zedelediği görüşünde.
Bu dava, Türkiye'de sığınmacı politikaları ve ifade özgürlüğü arasındaki hassas dengeyi bir kez daha gündeme taşıdı. Sığınmacı sayısının milyonları bulduğu ülkede, yerel yöneticilerin bu konudaki söylemleri sık sık yargıya taşınıyor. Beraat kararı, benzer durumdaki diğer siyasetçiler için de emsal oluşturabilir. Uzmanlar, kararın ifade özgürlüğünün sınırlarını yeniden tartışmaya açtığını belirtirken, toplumsal kutuplaşma riskine de dikkat çekiyor.
