Pasifik Okyanusu'nda oluşan güçlü bir iklim olayı olan El Niño, önümüzdeki aylarda etkisini artırarak dünya genelinde sıcaklıkların mevsim normallerinin üzerine çıkmasına neden olacak. Meteoroloji uzmanları, bu yılki El Niño'nun 'Süper El Niño' olarak adlandırılan şiddetli bir tür olabileceği konusunda uyarıyor. Peki, Süper El Nino nedir ve Türkiye'yi nasıl etkileyecek?
Süper El Nino Nedir?
El Niño, Ekvatoral Pasifik'te deniz suyu sıcaklıklarının ortalamanın üzerine çıkmasıyla oluşan bir iklim döngüsüdür. Süper El Niño ise bu sıcaklık anomalisinin özellikle yüksek olduğu, küresel hava desenlerini daha belirgin şekilde etkileyen bir durumdur. Dünya Meteoroloji Örgütü (WMO), 2023 yılının El Niño koşullarının 2024'e kadar devam edeceğini ve bu dönemde sıcaklık rekorları kırılabileceğini açıkladı. NOAA verilerine göre, Şubat 2024 itibarıyla Pasifik'teki deniz yüzeyi sıcaklıkları 2°C'nin üzerinde seyrediyor ve bu, Süper El Niño tanımına yaklaşıyor.
El Nino Ne Zaman Başlayacak?
Mevcut El Niño, Haziran 2023'te başlamış olup etkisini 2024 yılının ilk yarısı boyunca sürdürmesi bekleniyor. NOAA'nın tahminlerine göre, El Niño'nun kış aylarında zirve yapması ve ardından ilkbaharda zayıflaması öngörülüyor. Ancak bazı modeller, bu El Niño'nun 2024 yazına kadar devam edebileceğini işaret ediyor. Bu durum, özellikle tarım ve su kaynakları açısından önemli riskler oluşturuyor.
El Nino Türkiye'yi Etkileyecek mi?
El Niño'nun Türkiye üzerinde doğrudan bir etkisi olmasa da küresel hava dolaşımını değiştirerek dolaylı etkiler yaratması bekleniyor. Uzmanlar, Türkiye'de kış aylarında sıcaklıkların mevsim normallerinin üzerinde seyredebileceğini ve yağış rejiminde değişiklikler olabileceğini belirtiyor. Özellikle Akdeniz ve Ege bölgelerinde kuraklık riski artarken, Karadeniz'de ise aşırı yağış ve sel olaylarına yol açabilir. Boğaziçi Üniversitesi İklim Değişikliği Araştırma Merkezi'nden Prof. Dr. Levent Kurnaz, "El Niño, Türkiye'de yaz aylarında daha sıcak ve kurak bir döneme neden olurken, kış aylarında ise ılıman ve yağışlı geçmesine yol açabilir" şeklinde konuşuyor.
Küresel Etkiler Ne Olacak?
El Niño, dünya genelinde çeşitli iklim felaketlerini tetikleyebilir. Güney Amerika'da aşırı yağışlar ve seller beklenirken, Avustralya ve Endonezya'da kuraklık ve yangın riski artıyor. Afrika'da ise tarımsal üretimde düşüş ve gıda krizi yaşanabilir. WMO, El Niño nedeniyle 2024 yılında küresel ortalama sıcaklığın sanayi öncesi döneme göre 1,5°C'yi aşabileceğini ve bunun Paris İklim Anlaşması hedefleri için bir uyarı olduğunu vurguluyor.
Sonuç olarak, Süper El Niño, hem küresel hem de bölgesel ölçekte ciddi sonuçlar doğurabilecek bir iklim olayı. Türkiye'nin de bu süreçte olası kuraklık ve aşırı hava olaylarına karşı hazırlıklı olması, su yönetimi ve tarım politikalarını gözden geçirmesi gerekiyor. İklim değişikliğinin etkisiyle El Niño benzeri olayların daha sık ve şiddetli yaşanması beklenirken, toplumsal farkındalık ve uyum çalışmaları büyük önem taşıyor.
