Amasya'nın Suluova ilçesinde soğan hasadı başlarken, tarlada 15 ile 25 TL arasında satılan soğan, pazarda 40 TL'ye kadar çıkıyor. Üreticiler, maliyetlerin karşılanamadığını ve soğanın bir bardak çaydan bile ucuz olduğunu belirterek tepki gösteriyor. Türkiye'nin en önemli soğan üretim merkezlerinden biri olan bölgede, fiyat farkı tüketici kadar üreticiyi de endişelendiriyor.
Hasat başladı, fiyatlar tartışmalı
Suluova'da soğan hasadına başlayan çiftçiler, ürünlerini tarlada 15 ila 25 TL arasında değişen fiyatlarla satmak zorunda kalıyor. Ancak aynı soğan, şehir pazarlarında 40 TL gibi rakamlara alıcı buluyor. Üreticiler, aradaki farkın kendilerine yansımadığını ve emeklerinin karşılığını alamadıklarını söylüyor. Ziraat Odası yetkilileri, bu durumun üreticiyi zor durumda bıraktığını ve sürdürülebilir tarımı tehdit ettiğini ifade ediyor.
Bölgede soğan üretimi yapan Mehmet Yılmaz, "Tarlada soğanın kilosu 15 TL'ye gidiyor. Oysa aynı soğanı pazarda 40 TL'ye satıyorlar. Biz maliyeti bile karşılayamıyoruz. Gübre, mazot, ilaç derken zarar ediyoruz" dedi. Yılmaz, soğanın bir bardak çaydan daha ucuz olduğunu vurgulayarak, "Bir bardak çay 20 TL, soğan 15 TL. Bu neyin kafası?" diye sordu.
Pazarda fiyat uçuyor
Tarladaki düşük fiyatlara rağmen, şehir pazarlarında soğan fiyatları 40 TL'yi buluyor. Tüketiciler, bu farkın nedenini anlamakta güçlük çekiyor. Suluova'da pazarcılık yapan Ali Demir, "Biz tarladan 15 TL'ye aldığımız soğanı, nakliye, hal masrafı ve kâr payı ekleyince 40 TL'ye satmak zorunda kalıyoruz. Ancak tüketici bize kızıyor. Aslında üretici de mağdur, tüketici de" ifadelerini kullandı.
Amasya Tarım ve Orman Müdürlüğü'nden alınan bilgilere göre, il genelinde 15 bin dekar alanda soğan ekimi yapılıyor ve yıllık üretim 60 bin tonu buluyor. Suluova, bu üretimin önemli bir kısmını karşılıyor. Yetkililer, fiyat istikrarı için üretici ve tüketici arasında doğrudan satış kanallarının kurulması gerektiğini belirtiyor.
Ekonomistler, tarım ürünlerindeki fiyat farkının arz-talep dengesizliği ve aracı sayısının fazlalığından kaynaklandığını vurguluyor. Suluova özelinde, soğan fiyatlarının düşük seyretmesinin nedenleri arasında hasat döneminin yoğunluğu ve depolama maliyetlerinin yüksekliği sayılıyor. Üreticiler, devletin müdahale alımı yapmasını veya doğrudan destekleme primlerini artırmasını talep ediyor.
Bu yıl soğan üretiminde rekolte beklentisi 70 bin ton civarında. Ancak fiyatların düşük kalması halinde gelecek yıl ekim alanlarının daralabileceği belirtiliyor. Suluovalı çiftçiler, seslerini duyurmak için eylem yapmayı dahi değerlendiriyor.
