Isparta'nın Aksu ilçesindeki Kasımlar Barajı'nda su seviyesinin düşmesiyle, 2016 yılında sular altında kalan Darıbükü köyü yıllar sonra yeniden gün yüzüne çıktı. Köyün evleri, camisi ve mezarlığı suyun çekilmesiyle ortaya çıkarken, eski sakinleri duygusal anlar yaşadı.
Su Seviyesindeki Düşüş Köyü Ortaya Çıkardı
Kasımlar Barajı, Isparta'nın Aksu ilçesine bağlı bölgede sulama ve içme suyu amacıyla kullanılıyor. Barajda su seviyesi, bu yıl yaşanan kuraklık ve aşırı sıcaklar nedeniyle yaklaşık %40 oranında azaldı. Bu düşüş, 2016 yılında baraj suları altında kalan Darıbükü köyünün kalıntılarını açığa çıkardı.
Köyde bulunan taş evler, okul binası, cami ve mezarlık alanı şu an tamamen görünür durumda. Bölgeye giden eski köy sakinleri, yıllar sonra evlerinin ve anılarının bulunduğu yerlere bakarak hüzünlendi. Köyde yaşamış olan 78 yaşındaki Ahmet Yılmaz, "Burayı terk etmek zorunda kaldığımızda her şeyimizi geride bıraktık. Şimdi evimin temelini görüyorum, içim acıyor" dedi.
Baraj yetkilileri, su seviyesindeki düşüşün tarımsal sulamayı da olumsuz etkilediğini belirtti. Bölgedeki çiftçiler, su kıtlığı nedeniyle endişeli. Isparta Valiliği'nden yapılan açıklamada, kuraklıkla mücadele için su tasarrufu çağrısı yapıldı.
Köyün Tarihi ve Zorunlu Göç
Darıbükü köyü, 2016 yılında Kasımlar Barajı'nın su toplama havzasında kalması nedeniyle boşaltılmıştı. Köy sakinleri, devlet tarafından belirlenen yeni yerleşim alanlarına taşındı. O dönemde yaklaşık 150 hanenin yaşadığı köyde, tarım ve hayvancılıkla geçinen aileler, zorunlu göçle birlikte yaşamlarını başka yerlerde sürdürmek zorunda kaldı.
Köyün sular altında kalması, sadece fiziksel yapıları değil, aynı zamanda köklü bir kültürü ve toplumsal bağları da etkiledi. Eski sakinler, her yıl düzenledikleri geleneksel buluşmalarla bu bağı canlı tutmaya çalışıyor. Ancak suyun çekilmesiyle birlikte köyün yeniden görünmesi, bu insanlar için hem sevinç hem de acı verici bir deneyim oldu.
Darıbükü'nün hikayesi, Türkiye'de baraj yapımı nedeniyle yerinden edilen yüzlerce köyden sadece biri. 1950'lerden bu yana, su kaynaklarının geliştirilmesi amacıyla birçok köy sular altında kaldı. Bu durum, yerel halkın yaşamını derinden etkilerken, kültürel mirasın kaybına da yol açtı. Uzmanlar, baraj projelerinin planlanmasında sosyal ve çevresel etkilerin daha kapsamlı değerlendirilmesi gerektiğini vurguluyor.
İklim Değişikliği ve Su Kaynakları
Türkiye, son yıllarda iklim değişikliğinin etkisiyle artan kuraklık ve su kıtlığıyla karşı karşıya. Meteoroloji verilerine göre, 2023 yılı Türkiye'nin en sıcak yıllarından biri olarak kaydedildi. Bu durum, barajlardaki su seviyelerinin kritik seviyelere düşmesine neden oluyor. Kasımlar Barajı'ndaki durum da bu genel tablonun bir parçası.
Su kaynaklarının azalması, sadece tarımsal sulamayı değil, aynı zamanda içme suyu teminini ve enerji üretimini de tehdit ediyor. Uzmanlar, su yönetimi politikalarının gözden geçirilmesi ve su tasarrufunun teşvik edilmesi gerektiğini belirtiyor. Ayrıca, baraj göllerinin buharlaşma kayıplarını azaltmak için çeşitli yöntemler üzerinde çalışılıyor.
Darıbükü köyünün yeniden ortaya çıkması, bir yandan geçmişin izlerini gün yüzüne çıkarırken, diğer yandan su krizinin ciddiyetini gözler önüne seriyor. Köyün kaderi, Türkiye'nin su politikaları ve iklim değişikliğiyle mücadelesiyle yakından ilişkili. Önümüzdeki yıllarda su seviyelerinin daha da düşmesi durumunda, başka köylerin de benzer şekilde ortaya çıkması muhtemel.
Bu olay, sadece bir köyün hikayesi değil, aynı zamanda doğal kaynakların sürdürülebilir yönetimi konusunda bir uyarı niteliği taşıyor. Su, hayatın kaynağı ve onu korumak hepimizin sorumluluğu. Darıbükü'nün sessiz çığlığı, belki de bize suyun değerini hatırlatıyor.