Ticaret Bakanlığı'nın araç ve konut ilanlarının Elektronik İlan Doğrulama Sistemi (EİDS) üzerinden doğrulanmasını zorunlu kılan düzenlemesinin ardından, denetimsiz ilanlar sosyal medyaya kaymaya başladı. Uzmanlar, bu durumun dolandırıcılık riskini artırdığı konusunda vatandaşları uyarıyor. Özellikle Facebook, Instagram ve WhatsApp gruplarında yayılan sahte ilanlar, mağduriyetlere yol açabiliyor.
EİDS düzenlemesi ve sonuçları
Ticaret Bakanlığı, 1 Ocak 2024 itibarıyla gayrimenkul ve ikinci el araç ilanlarının EİDS üzerinden doğrulanmasını zorunlu hale getirdi. Sistem, ilan veren kişinin kimlik bilgilerini ve ilana konu malın mülkiyetini doğruluyor. Ancak bu düzenleme, denetimden kaçmak isteyen bazı satıcıların sosyal medya platformlarına yönelmesine neden oldu. Tüketici dernekleri, özellikle acil nakit ihtiyacı olan kişilerin düşük fiyat vaatleriyle tuzağa düşürüldüğünü belirtiyor.
Sosyal medyada yayımlanan ilanlarda, genellikle piyasa değerinin altında fiyatlar sunularak alıcılar cezbediliyor. Ödeme genellikle havale veya EFT ile talep edilirken, araç veya konut teslimi gerçekleşmiyor. 2023 yılında emlak ve araç dolandırıcılığı vakalarında yüzde 40 artış yaşandığı bildiriliyor.
Vatandaşlar için öneriler
Uzmanlar, sosyal medya üzerinden ilan alırken şu noktalara dikkat edilmesini öneriyor: İlan verenin kimlik bilgilerini teyit edin, yalnızca güvenilir ve doğrulanmış platformları kullanın, peşin ödeme yapmaktan kaçının. Ayrıca, Ticaret Bakanlığı'nın resmi internet sitesi üzerinden EİDS sorgulaması yaparak ilanın doğruluğunu kontrol edebilirsiniz.
Bakanlık, sosyal medyadaki denetimsiz ilanlarla mücadele için yeni bir çalışma başlattı. Sosyal medya şirketleriyle işbirliği yapılarak sahte hesapların tespiti ve kapatılması hedefleniyor. Ayrıca, mağdur olan vatandaşların Cumhuriyet Başsavcılığı veya Tüketici Hakem Heyeti'ne başvurması tavsiye ediliyor.
Dijital platformlarda artan dolandırıcılık olayları, tüketici bilincinin önemini bir kez daha ortaya koyuyor. Her ne kadar yasal düzenlemeler caydırıcı olsa da, bireylerin kendini koruması en etkili yöntem olarak öne çıkıyor.
