İsrail'in aşırı sağcı Maliye Bakanı Bezalel Smotrich, Lübnan'dan İsrail'e atılan her roket karşılığında Beyrut'un Dahiye bölgesinde 10 binanın yıkılması yönündeki tartışmalı çağrısını yeniden gündeme getirdi. Smotrich'in bu açıklaması, İsrail-Lübnan sınırında artan gerilimin ortasında geldi ve uluslararası kamuoyunda geniş yankı uyandırdı. Bakan, sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda, Lübnan'dan atılan her roketin karşılıksız kalmaması gerektiğini savunarak, Dahiye'deki sivil binaların hedef alınması gerektiğini ima etti. Smotrich'in sözleri, daha önce de benzer ifadeler kullandığı bilinen bir isim olarak dikkat çekiyor.
Smotrich'in tartışmalı geçmişi
Bezalel Smotrich, İsrail siyasetinin en uç isimlerinden biri olarak biliniyor. Daha önce Filistinlilere yönelik soykırım çağrıları ve Batı Şeria'daki yasa dışı Yahudi yerleşimlerinin genişletilmesi yönündeki söylemleriyle tanınıyor. Maliye Bakanı olarak atanmasının ardından da benzer provokatif açıklamalar yapmaya devam eden Smotrich, bu kez Lübnan'ı hedef aldı. Smotrich'in çağrısı, uluslararası hukuka göre savaş suçu teşkil edebilecek nitelikte. Cenevre Sözleşmeleri, sivillerin ve sivil altyapının hedef alınmasını yasaklıyor. Uzmanlar, bu tür açıklamaların bölgedeki gerilimi daha da tırmandıracağı uyarısında bulunuyor.
Lübnan'dan tepki ve bölgesel yansımalar
Lübnan hükümeti, Smotrich'in sözlerine sert tepki gösterdi. Lübnan Dışişleri Bakanlığı, yaptığı yazılı açıklamada, 'Bu tür tehditler uluslararası barış ve güvenliğe yönelik açık bir meydan okumadır' ifadelerini kullandı. Hizbullah ise konuyla ilgili henüz resmi bir açıklama yapmazken, grup üyeleri sosyal medyada Smotrich'i 'akıl hastası' olarak nitelendiren paylaşımlar yaptı. Bölgedeki diğer aktörler de endişeli. Mısır ve Suudi Arabistan, tarafları itidal çağrısında bulunurken, ABD yönetimi Smotrich'in sözlerini 'provokasyon' olarak nitelendirdi. Birleşmiş Milletler ise, tarafları gerilimi düşürmeye çağıran bir bildiri yayımladı.
Ekonomik boyut
Smotrich'in açıklamalarının ekonomik yansımaları da oldu. Borsa İstanbul'da işlem gören bazı şirketlerin hisselerinde dalgalanma yaşanırken, dolar/TL kuru 30 seviyesinin üzerine çıktı. Analistler, bölgedeki jeopolitik risklerin Türkiye ekonomisini de etkileyebileceği uyarısında bulunuyor. Özellikle enerji fiyatları üzerinden oluşabilecek baskılar, cari açık ve enflasyon üzerinde ek yük oluşturabilir. Uzmanlar, bu tür söylemlerin yatırımcı güvenini sarsarak, sermaye çıkışlarına yol açabileceğini belirtiyor.
Değerlendirme
Smotrich'in Beyrut'a yönelik yıkım çağrısı, Netanyahu hükümetinin izlediği saldırgan dış politikanın bir yansıması olarak görülüyor. İsrail'de koalisyon ortaklarının aşırı sağcı söylemleri, ülkeyi uluslararası toplumda daha da yalnızlaştırırken, bölgede yeni bir çatışma riskini artırıyor. Türkiye gibi bölge ülkelerinin, bu gerilimden ekonomik ve siyasi olarak etkilenmemesi mümkün görünmüyor. Diplomatik girişimlerin hız kazanması, taraflar arasında diyalog kanallarının açık tutulması hayati önem taşıyor. Aksi takdirde, bölgesel bir savaşın eşiğine gelebiliriz.
