Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) uzmanı Özgür Erdursun, 18 yaşından önce anne veya babasına ait işyerinde sigortalı gösterilen kişilerin kayıtlarının SGK genelgesi doğrultusunda iptal edilebileceğini duyurdu. Erdursun, bu durumun sigorta başlangıç tarihini ileriye taşıyarak Emeklilikte Yaşa Takılanlar (EYT) hakkının kaybedilmesine veya prim gün sayısının azalmasına yol açabileceğini belirtti. Uyarı, özellikle genç yaşta sigorta girişi olan milyonlarca çalışanı yakından ilgilendiriyor.
SGK genelgesi ne diyor?
Erdursun, SGK'nın yayımladığı genelgeye atıfta bulunarak, 18 yaş altındaki çocukların fiilen çalışmadıkları halde aile işletmesinde sigortalı gösterilmelerinin usulsüzlük olarak değerlendirildiğini ifade etti. Genelgeye göre, bu tür kayıtlar yapılan incelemeler sonucu tespit edilirse sigorta girişi iptal edilebilecek. Bu durumda, kişinin emeklilik başlangıç tarihi silinerek yerine gerçek çalışma başlangıcı esas alınacak. Erdursun, "Bu iptaller, özellikle EYT kapsamında emekli olmayı bekleyenleri olumsuz etkileyebilir. Başlangıç tarihinin ötelenmesi, yaş şartının değişmesine neden olabilir" dedi.
EYT mağduriyeti ve prim kaybı
Uzman, EYT yasası kapsamında 8 Eylül 1999 öncesi sigorta girişi olanların emeklilik hakkı kazandığını hatırlatarak, 18 yaş öncesi kayıtların iptalinin bu tarihi sonraya çekerek EYT'den yararlanma imkanını ortadan kaldırabileceğini vurguladı. Ayrıca, iptal edilen prim günlerinin silinmesiyle birlikte toplam prim gün sayısının azalacağını, bu durumun emeklilik başvurusunu geciktireceğini belirtti. Erdursun, "Kayıt iptali halinde kişi, daha fazla prim günü tamamlamak zorunda kalabilir" dedi.
Erdursun, bu riskle karşı karşıya olanların e-Devlet üzerinden sigorta başlangıç tarihlerini ve prim günlerini kontrol etmelerini önerdi. Ayrıca, SGK müdürlüklerine başvurarak kayıtlarının durumunu sorgulamalarını ve olası bir iptalde itiraz sürecini başlatmalarını tavsiye etti.
Bağımsız değerlendirme
SGK'nın bu hamlesi, kayıt dışı istihdamla mücadele ve sosyal güvenlik sisteminin sürdürülebilirliği açısından önemli bir adım olarak görülse de, uygulamada milyonlarca vatandaşı mağdur etme potansiyeli taşıyor. Özellikle EYT düzenlemesinin ardından emeklilik hayali kuranlar için bu iptaller, telafisi güç sonuçlar doğurabilir. Yetkililerin, usulsüzlüklerin tespit edilmesi halinde mağduriyeti önlemek için geçiş süreci veya hak kaybını telafi edici düzenlemeler yapması gerektiği değerlendiriliyor. Vatandaşların ise sigorta kayıtlarını titizlikle takip etmeleri, aksi takdirde emeklilik planlarının alt üst olabileceği unutulmamalıdır.
