Cumhurbaşkanı Başdanışmanı Mehmet Uçum, 2028 yılında yapılması planlanan cumhurbaşkanlığı ve milletvekili seçimlerine ilişkin dikkat çeken açıklamalarda bulundu. Uçum, “Erken seçim değil, öne alınmış seçim” tanımını kullanarak, seçim takviminin anayasal çerçevede esnetilebileceğini ima etti. Bu ifadeler, siyasi kulislerde Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın üçüncü kez aday olabilmesi için yeni bir formül olarak yorumlandı.
Uçum’dan ‘öne alınmış seçim’ çıkışı
Mehmet Uçum, katıldığı bir televizyon programında seçim takvimini değerlendirdi. Anayasa’nın 101. maddesinde cumhurbaşkanının görev süresinin beş yıl olduğunu ve bir kişinin en fazla iki kez seçilebileceğini hatırlatan Uçum, “Ancak seçimlerin yenilenmesi halinde bu süreler farklı işleyebilir. Meclis, seçimleri öne alma kararı alırsa bu ‘erken seçim’ değil, ‘öne alınmış seçim’ olarak değerlendirilmelidir” dedi. Uçum, bu durumun Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın adaylığına da bir engel teşkil etmediğini savundu.
Erdoğan’ın adaylık takvimi nasıl işleyecek?
Mevcut anayasa hükümlerine göre, bir cumhurbaşkanı en fazla iki kez seçilebiliyor. Erdoğan, 2014 ve 2018'de seçildi. Ancak 2017 referandumuyla parlamenter sistemden cumhurbaşkanlığı hükümet sistemine geçilmişti. Uçum, “Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın ilk seçimi 2014’tü. O dönemde farklı bir siyasal sistem vardı. Yeni sistemdeki ilk seçim 2018’dir. Dolayısıyla 2028’de üçüncü kez aday olması anayasal olarak mümkündür” ifadelerini kullandı.
Muhalefet tepkili
Uçum’un bu yorumları, başta CHP olmak üzere muhalefet partilerinin tepkisini çekti. CHP Sözcüsü Faik Öztrak, “Anayasa açıktır. Hiçbir yorum veya kelime oyunu, hukuku eğip bükemez. Erdoğan üçüncü kez aday olamaz” dedi. İYİ Parti de benzer bir açıklama yaparak, “Seçim takvimini keyfe göre değiştirmek, hukuk devleti ilkelerine aykırıdır” ifadelerini kullandı.
2028’e doğru siyasi strateji
AK Parti kulislerinde, 2028 seçimlerinin öne alınmasına yönelik bir beklenti bulunmuyor. Ancak Uçum’un açıklamaları, partinin elini güçlendirme amacı taşıyor. Erdoğan’ın adaylığının hukuki ve siyasi zeminde tartışmaya açılması, muhalefetin bu konudaki saldırılarını boşa çıkarmayı hedefliyor. Uçum ayrıca, “Seçimlerin yenilenmesi halinde tüm partiler aday çıkarma hakkına sahiptir. Bu, demokrasinin gereğidir” diyerek tartışmalara noktayı koydu.