Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından açıklanan verilere göre, sanayi üretim endeksi nisan ayında bir önceki aya göre yüzde 3,7, geçen yılın aynı dönemine göre ise yüzde 6 oranında arttı. Bu artış, ekonomideki toparlanma sinyalleri olarak değerlendirilirken, özellikle imalat sanayi ve enerji sektörlerindeki güçlü performans dikkat çekti.
Sektörel bazda artış oranları
Sanayi üretim endeksi alt sektörlerine bakıldığında, madencilik ve taş ocakçılığı sektöründe aylık yüzde 1, imalat sanayiinde yüzde 3,9 ve elektrik, gaz, buhar ve iklimlendirme üretimi ve dağıtımı sektöründe yüzde 2,9 artış kaydedildi. Yıllık bazda ise madencilik ve taş ocakçılığı sektörü yüzde 4,7, imalat sanayi yüzde 6,4 ve enerji sektörü yüzde 4,9 arttı. İmalat sanayiindeki güçlü artış, ihracat odaklı büyüme stratejisinin etkisi olarak yorumlanıyor.
Yüksek teknoloji ürünlerinde üretim arttı
Yüksek teknoloji ürünleri üretiminde nisanda bir önceki yıla göre yüzde 7,1 artış yaşandı. Orta-yüksek teknolojili ürünlerde yüzde 8,3, orta-düşük teknolojili ürünlerde yüzde 5,2, düşük teknolojili ürünlerde ise yüzde 4,9 artış kaydedildi. Bu veriler, teknoloji yoğun sektörlerdeki büyümenin hız kazandığını gösteriyor. Özellikle otomotiv, makine ve kimyasal ürünlerdeki üretim artışı dikkat çekti.
İşletme büyüklüklerine göre değerlendirildiğinde, büyük ölçekli işletmelerde yıllık üretim artışı yüzde 5,9, orta ölçeklilerde yüzde 6,2, küçük ölçeklilerde ise yüzde 6,5 oldu. Bu durum, tüm ölçeklerde üretimin arttığını ortaya koyuyor. Aylık bazda küçük işletmelerde yüzde 4,1, orta işletmelerde yüzde 3,5, büyük işletmelerde ise yüzde 3,6 artış görüldü.
Ana sanayi grupları incelendiğinde, dayanıksız tüketim malları imalatında aylık yüzde 2,9, yıllık yüzde 5,3; dayanıklı tüketim mallarında aylık yüzde 4,1, yıllık yüzde 6,7; ara mallarında aylık yüzde 3,5, yıllık yüzde 5,9; enerji grubunda aylık yüzde 2,9, yıllık yüzde 4,9; sermaye mallarında ise aylık yüzde 4,2, yıllık yüzde 7,2 artış yaşandı. Sermaye mallarındaki güçlü artış, yatırım iştahının canlı olduğunu işaret ediyor.
Takvim etkisinden arındırılmış sanayi üretim endeksi, nisanda geçen yılın aynı ayına göre yüzde 6 arttı. Mevsimsel ve takvim etkisinden arındırıldığında ise aylık yüzde 3,7 artış kaydedildi. Bu veri, ekonomik aktivitenin beklenenden daha hızlı bir toparlanma içinde olduğunu gösteriyor.
Ekonomistler, sanayi üretimindeki bu artışın iç talepteki canlanma ve ihracattaki ılımlı seyirle desteklendiğini belirtiyor. Ancak küresel talep koşullarındaki belirsizlikler ve jeopolitik risklerin üretim üzerinde baskı oluşturabileceği ifade ediliyor. Özellikle Avrupa ekonomisindeki yavaşlama, Türkiye'nin en büyük ihracat pazarı olması nedeniyle dikkatle izleniyor.
Sanayi üretim endeksi, nisan ayı verileriyle birlikte ilk çeyrek büyüme rakamlarına da ışık tutuyor. Önümüzdeki aylarda alınacak ekonomik tedbirler ve para politikası adımlarının üretim üzerindeki etkisi merakla bekleniyor. TCMB'nin faiz politikaları ve kredi koşullarının yılın ikinci yarısında sanayi üretimini nasıl şekillendireceği, piyasalar tarafından yakından takip edilecek.
