Rusya Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Mariya Zaharova, Avrupa Birliği'nin (AB) Akdeniz'de Rusya'ya ait olduğu iddia edilen gemilere yönelik 'gölge filo' kararını uluslararası hukukun açık bir ihlali olarak nitelendirdi. Zaharova, Moskova'da düzenlediği haftalık basın toplantısında, AB'nin bu adımının denizcilik özgürlüğüne ve egemen devletlerin haklarına saygısızlık anlamına geldiğini vurguladı. Sözcü, kararın Rusya'ya karşı yürütülen yaptırım politikasının bir parçası olduğunu ve hukuki dayanaktan yoksun olduğunu belirtti.
AB'nin 'Gölge Filo' Kararı Nedir?
Avrupa Birliği, son haftalarda Rusya'dan enerji taşıdığı düşünülen ve 'gölge filo' olarak adlandırılan gemilere yönelik denetimleri artırma kararı almıştı. Birlik, bu gemilerin Rus petrolünün fiyat tavanı uygulamasını aşmak için kullanıldığını iddia ediyor. AB Konseyi, Akdeniz'deki belirli deniz alanlarında bu gemilere yönelik arama ve durdurma yetkisi veren bir yönerge yayımlamıştı. Zaharova, bu tür önlemlerin uluslararası deniz hukukunu, özellikle de Birleşmiş Milletler Deniz Hukuku Sözleşmesi'ni ihlal ettiğini savundu.
Rusya'nın Tutumu ve Yasal Değerlendirme
Zaharova, 'Her devletin kendi sularında gemileri durdurma hakkı vardır, ancak bu yetki keyfi olarak kullanılamaz. AB'nin bu kararı, egemen bir devletin uluslararası sulardaki serbest dolaşım hakkına müdahaledir.' dedi. Rus sözcü, ayrıca AB'nin bu tür tek taraflı yaptırımlarının BM Güvenlik Konseyi tarafından onaylanmadığını ve bu nedenle meşru olmadığını vurguladı. Moskova, benzer durumlarda misilleme yapma hakkını saklı tuttuğunu belirtirken, diplomatik yollardan da hukuki itiraz sürecini başlatacağını duyurdu. Analistlere göre, bu karar AB-Rusya ilişkilerinde yeni bir gerilim alanı açar nitelikte.
Rusya Dışişleri Bakanlığı, AB'ye kınama notasını iletirken, uluslararası tahkim ve mahkeme süreçlerini işaret etti. Zaharova, 'Rusya, hukuka saygılı bir şekilde haklarını arayacaktır. Bu kararın uluslararası toplum nezdinde yankı bulmasını bekliyoruz' şeklinde konuştu. AB cephesinde ise kararın Rusya'nın yaptırımlardan kaçışını engellemeyi amaçlayan bir önlem olduğu, ancak hukuki tartışmaların süreceği ifade ediliyor.
Bağımsız değerlendirmelere göre, bu tür adımlar uluslararası hukukun yanı sıra uluslararası ticaretin istikrarını da tehdit etme potansiyeli taşıyor. Denizcilik sektörü, bu tür tek taraflı müdahalelerin küresel tedarik zincirlerine zarar verebileceğini belirtiyor. Rusya'nın sert çıkışı, yaptırım savaşının yeni bir boyuta evrildiğini gösteriyor.
