Rusya'da üst düzey hükümet yetkililerinin, Devlet Başkanı Vladimir Putin'e Ukrayna'daki savaş harcamalarının 'karşılanamaz' bir düzeye ulaştığı konusunda uyarıda bulunduğu iddia edildi. Kremlin'e yakın kaynaklara dayandırılan haberlere göre, Maliye Bakanlığı ve Merkez Bankası yetkilileri, artan askeri bütçenin ekonomik istikrarı tehdit ettiğini ve enflasyonist baskıları körüklediğini Putin'e iletti. Uyarılar, Rusya'nın savaşın finansmanı için yurt içi borçlanmayı artırması ve enerji gelirlerindeki düşüşle birlikte bütçe açığının derinleşmesi üzerine geldi.
Ekonomik göstergeler alarm veriyor
Rusya'nın 2024 yılı bütçesinin yaklaşık %30'u savunma harcamalarına ayrılırken, uzmanlar bu oranın sürdürülebilir olmadığını vurguluyor. Özellikle petrol ve doğalgaz fiyatlarındaki dalgalanma, Batı yaptırımlarının etkisiyle ihracat gelirlerini baskılıyor. Resmi verilere göre, Rusya'nın bütçe açığı 2023'te GSYH'nin %2,3'üne ulaşırken, 2024'te bu oranın daha da artması bekleniyor. Enflasyon ise yıllık %7,5 seviyesinde seyrediyor ve Merkez Bankası'nın hedefi olan %4'ün oldukça üzerinde.
Yetkililerden alternatif öneriler
Yetkililerin, Putin'e savaş harcamalarının kademeli olarak azaltılması veya alternatif finansman kaynakları yaratılması yönünde öneriler sunduğu belirtiliyor. Bunlar arasında iç borçlanmanın artırılması, devlet varlıklarının satışı ve vergi artışları gibi seçenekler yer alıyor. Ancak bu tür adımların siyasi riskleri de beraberinde getireceği ifade ediliyor. Özellikle vergi artışlarının nüfusun geniş kesimlerinde hoşnutsuzluğa yol açabileceği ve Putin'in popülaritesini olumsuz etkileyebileceği kaydediliyor.
Bağlam ve arka plan
Ukrayna savaşı, Şubat 2022'de başladığından bu yana Rusya'nın ekonomik yapısında derin değişimlere neden oldu. Batı yaptırımları, Rusya'nın finansal sistemini ve enerji ihracatını hedef alırken, Rus yönetimi savaş ekonomisini finanse etmek için çeşitli önlemler aldı. Bunlar arasında zorunlu döviz satışı, faiz artırımları ve bütçe harcamalarının yeniden yönlendirilmesi yer alıyor. Ancak uzmanlar, mevcut harcama düzeyinin uzun vadede sürdürülemeyeceğini ve ekonominin aşırı ısındığını belirtiyor. Son uyarılar, Kremlin içinde bile savaşın maliyetine ilişkin endişelerin arttığını gösteriyor.
