Yunanistan'ın başkenti Atina'da, ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio'nun ülkeye gerçekleştireceği resmi ziyaret öncesinde ABD Büyükelçiliği önünde savaş karşıtı bir protesto gösterisi düzenlendi. Sol görüşlü gruplar ve savaş karşıtı aktivistlerin çağrısıyla bir araya gelen kalabalık, Washington'ın bölgedeki askeri politikalarını ve Yunanistan'daki ABD üslerinin varlığını protesto etti. Göstericiler, Rubio'nun ziyaretinin "savaş çığırtkanlığı" anlamına geldiğini savundu.
Protestonun Nedeni: ABD Üsleri ve Silah Sevkiyatı
Protestonun ana gündem maddeleri arasında ABD'nin Yunanistan'daki askeri varlığı, İskiri (Skyros) adasındaki üsler ve liman kenti İskenderiye'deki (Alexandroupoli) askeri tesisler yer aldı. Göstericiler, bu üslerin Orta Doğu ve Doğu Akdeniz'deki çatışmalarda kullanıldığını, Yunanistan'ın ABD'nin savaş makinesinin bir parçası haline getirildiğini öne sürdü. Ellerinde "Savaş üssü istemiyoruz", "Rubio defol", "NATO'ya hayır" yazılı pankartlar taşıyan grup, büyükelçilik binasına doğru sloganlar attı.
Atina Emniyet Müdürlüğü, gösteri sırasında geniş güvenlik önlemleri aldı. Büyükelçilik çevresindeki sokaklar polis bariyerleriyle kapatılırken, göstericilerin binaya yaklaşması engellendi. Olaylar sırasında herhangi bir gözaltı veya yaralanma bildirilmedi. Protesto, akşam saatlerinde olaysız bir şekilde sona erdi.
Rubio'nun Ziyaret Programı ve Bölgesel Dengeler
ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio'nun Yunanistan ziyareti, Washington'ın Doğu Akdeniz stratejisi açısından kritik bir dönemeçte gerçekleşiyor. Ziyaret kapsamında Rubio'nun Atina'da Başbakan Kiryakos Miçotakis ve Dışişleri Bakanı Giorgos Gerapetritis ile bir araya gelmesi, ayrıca savunma iş birliği anlaşmalarını gözden geçirmesi bekleniyor. ABD ile Yunanistan arasında 2021'de imzalanan ve 2026'ya kadar geçerli olan Karşılıklı Savunma İşbirliği Anlaşması (MDCA), ABD güçlerinin İskenderiye, Souda Körfezi ve diğer tesislerde konuşlanmasına olanak tanıyor.
Son dönemde Gazze'deki savaş ve Ukrayna'daki çatışmalar, ABD'nin Avrupa'daki askeri varlığını daha da önemli hale getirdi. Yunanistan, ABD'nin Doğu Akdeniz'deki en önemli müttefiklerinden biri olarak öne çıkıyor. Ancak bu durum, ülke içinde sol ve anti-emperyalist çevrelerde rahatsızlık yaratıyor. Son aylarda yapılan anketler, Yunan halkının önemli bir bölümünün ABD üslerine ve NATO politikalarına mesafeli olduğunu gösteriyor.
Yunanistan'da Artan Anti-ABD Duyarlılık
Atina'daki protesto, Yunanistan'da son yıllarda artan anti-ABD ve anti-NATO duyarlılığının bir yansıması olarak değerlendiriliyor. Özellikle gençler arasında ABD'nin Orta Doğu politikalarına yönelik eleştiriler yükseliyor. Geçtiğimiz yıl İskenderiye limanındaki ABD askeri sevkiyatına karşı düzenlenen eylemlerde yüzlerce kişi gözaltına alınmıştı. Benzer şekilde, Souda Körfezi'ndeki ABD üssü çevresinde de zaman zaman protestolar düzenleniyor.
Yunanistan Komünist Partisi (KKE) ve diğer sol gruplar, hükümeti ABD'nin "savaş planlarının suç ortağı" olmakla suçluyor. Hükümet yetkilileri ise savunma iş birliğinin ülkenin güvenliği için gerekli olduğunu savunuyor. Miçotakis hükümeti, ABD ile ilişkileri "stratejik ortaklık" olarak tanımlarken, muhalefet bu ilişkinin Yunanistan'ı bölgesel çatışmaların içine çektiğini belirtiyor.
Uluslararası Basında Yankı
Protesto, uluslararası haber ajansları tarafından da takip edildi. Reuters ve AP, Atina'daki gösteriye geniş yer ayırdı. Haberlerde, Rubio'nun ziyaretinin ABD'nin Doğu Akdeniz'deki askeri varlığını pekiştirmeyi amaçladığı yorumu öne çıktı. Avrupa basınında ise Yunanistan'ın ABD ile ilişkilerinin Avrupa Birliği içinde tartışma yarattığına dair analizler yer aldı.
Rubio'nun ziyareti sırasında Türkiye-Yunanistan ilişkileri ve Kıbrıs meselesinin de gündeme gelmesi bekleniyor. ABD'nin Ege ve Doğu Akdeniz'deki dengeleri gözeterek her iki müttefikiyle ilişkilerini yönetmeye çalıştığı bir dönemde, Atina'daki protestolar Washington'a yönelik tepkilerin sadece Yunanistan'la sınırlı olmadığını gösteriyor.
Değerlendirme
Atina'daki protesto, ABD'nin Avrupa'daki askeri varlığının ne kadar tartışmalı bir konu haline geldiğini gözler önüne seriyor. Yunanistan hükümeti, ABD ile savunma iş birliğini sürdürme kararlılığında olsa da, halkın önemli bir kesiminin bu politikaya karşı olduğu anketlerle sabit. Rubio'nun ziyareti sırasında yapılacak görüşmeler, sadece ikili ilişkileri değil, aynı zamanda bölgesel güvenlik mimarisini de etkileyecek. Yunanistan'ın ABD ile olan ittifakı, ülke içindeki siyasi dengeleri de şekillendirmeye devam edecek gibi görünüyor.
