Rusya Devlet Nükleer Enerji Kuruluşu Rosatom'un Genel Müdürü Aleksey Likhachev, Zaporijya Nükleer Güç Santrali'ndeki durumun 'nükleer bir vakanın habercisi' olduğunu söyledi. Likhachev, Rus devlet televizyonu Perviy Kanal'a verdiği demeçte, santralin güvenliğine yönelik tehditlerin arttığına dikkat çekti. Ukrayna'da bulunan ve Avrupa'nın en büyük nükleer santrali olan Zaporijya, 2022'den bu yana Rus kontrolünde bulunuyor. Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (UAEA) defalarca santral çevresinde askeri faaliyetlerin risk oluşturduğunu bildirmişti.
Rusya'dan nükleer güvence çağrısı
Likhachev, santralin soğutma havuzlarına ve reaktör binalarına yönelik saldırıların olası sonuçlarına işaret ederek, 'Böyle bir senaryo, kelimenin tam anlamıyla nükleer bir vakanın habercisi olur' dedi. Rosatom yetkilisi, uluslararası kuruluşları harekete geçmeye çağırdı.
UAEA'nın endişeleri sürüyor
UAEA Başkanı Rafael Grossi, defalarca Zaporijya'daki güvenlik durumunun 'ciddi ve istikrarsız' olduğunu vurguladı. Ajans, santral çevresinde patlamalar ve insansız hava aracı saldırıları bildirdi. Grossi, tarafları nükleer güvenlik ilkelerine saygı duymaya çağırdı.
Zaporijya Nükleer Güç Santrali, altı reaktörüyle 6 GW elektrik üretim kapasitesine sahip. Savaş öncesi Ukrayna'nın elektrik ihtiyacının yaklaşık beşte birini karşılıyordu. Şu anda reaktörler soğutma ve güvenlik gereksinimleri için dış güce bağımlı.
Ukrayna ve Rusya karşılıklı suçlamalar
Ukrayna tarafı, Rusya'yı santrali askeri üs olarak kullanmakla suçlarken, Rusya ise Ukrayna güçlerinin santrali hedef aldığını iddia ediyor. Her iki taraf da uluslararası hukuk ihlallerine karşı uyarılıyor. Uzmanlar, soğutma sistemine yönelik bir saldırının Fukuşima benzeri bir felakete yol açabileceği konusunda uyarıyor. Likhachev'in açıklamaları, bu gerilimin sürdüğü bir dönemde endişeleri artırdı. Bağımsız gözlemciler, tarafların nükleer santraller konusunda daha sorumlu davranması gerektiğini savunuyor.