Hatay'da 6 Şubat 2023 depremlerinde yıkılan ve simge yapılardan biri haline gelen Rönesans Rezidans'ın tazminat davasında kritik bir bilirkişi raporu mahkemeye sunuldu. Raporda, Antakya Belediyesi'ne yüzde 10, Hatay Büyükşehir Belediyesi'ne yüzde 5, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı'na yüzde 3 ve AFAD'a yüzde 2 olmak üzere toplamda kamu kurumlarının yüzde 20 kusurlu olduğu belirtildi. Bu oranlar, depremin yıkıcı etkisi ve yapı denetim süreçlerindeki eksikliklerin tazminat sorumluluğuna yansıması açısından emsal niteliği taşıyor.
Bilirkişi Raporunun Detayları
Mahkeme sürecinde görevlendirilen bilirkişi heyeti, inşaat mühendisleri, mimarlar ve şehir plancılarından oluşan uzman bir ekip tarafından hazırlanan raporu, depremin ardından yapılan teknik incelemeler ve mevzuat analizlerine dayandırdı. Raporda, Rönesans Rezidans'ın yıkılmasında asıl kusurun yapı müteahhidi ve proje sorumlularında olduğu vurgulanırken, kamu kurumlarının denetim ve izin süreçlerindeki ihmallerinin de sürece katkı sağladığı ifade edildi. Özellikle Antakya Belediyesi'nin yapı ruhsatı ve iskan izni aşamalarında gerekli kontrolleri yapmadığı, Hatay Büyükşehir Belediyesi'nin ise imar planları ve yapı denetim firmalarının performansını yeterince takip etmediği kaydedildi. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı'nın yapı denetim sistemindeki aksaklıklar nedeniyle sorumluluğunun bulunduğu, AFAD'ın ise deprem risk haritaları ve halkı bilgilendirme konusundaki eksiklikleri nedeniyle kusurlu sayıldığı belirtildi.
Davanın Seyri ve Beklentiler
Rönesans Rezidans'ın yıkılması sonucu 54 kişi hayatını kaybetmiş, aileleri tarafından açılan tazminat davası, depremin ardından yaşanan hukuki süreçlerin en yakından takip edilenlerinden biri haline gelmişti. Davanın tarafı olan müteahhit firma ve ilgili kamu görevlileri hakkında daha önce başlatılan soruşturmalar sürerken, tazminat davasında bilirkişi raporunun ardından mahkemenin kararını önümüzdeki aylarda vermesi bekleniyor. Uzmanlar, bu raporun, deprem sonrası ortaya çıkan yapı güvenliği sorunlarına ilişkin kamu kurumlarının sorumluluğunu netleştirmesi açısından önemli bir emsal oluşturabileceğini belirtiyor. Ailelerin avukatları, raporun kusur oranlarının tespit edilmesinin ardından tazminat miktarlarının da artabileceğini ifade ediyor. Öte yandan, kamu kurumlarının rapora itiraz etmesi durumunda sürecin uzayabileceği ve üst mahkemelere taşınabileceği de belirtiliyor.
Deprem Sonrası Yapı Güvenliği ve Mevzuat Değişiklikleri
6 Şubat depremleri, Türkiye'de yapı güvenliği politikalarının yeniden gözden geçirilmesine yol açtı. Depremin ardından çıkarılan yasal düzenlemelerle yapı denetim firmalarının sorumlulukları artırılmış, riskli yapıların tespiti ve dönüşümü hızlandırılmıştır. Ancak Rönesans Rezidans davası, mevzuattaki boşlukların ve denetim zafiyetlerinin ciddi sonuçlar doğurabileceğini bir kez daha göstermiştir. Bilirkişi raporu, kamu kurumlarının sadece deprem sonrası değil, öncesindeki süreçlerde de aktif rol oynaması gerektiğini ortaya koymaktadır. Bu durum, yerel yönetimlerin imar ve ruhsat süreçlerinde daha titiz davranması, merkezi yönetimin ise denetim mekanizmalarını güçlendirmesi gerektiğini gözler önüne seriyor. Deprem kuşağında yer alan Türkiye'de, bu tür davaların sonuçları sadece tazminat ödemeleriyle sınırlı kalmayıp, gelecekteki yapılaşma politikalarına da yön verecektir.
