YENİ Parti İstanbul Milletvekili Evrim Rızvanoğlu, Akdeniz kıyılarında giderek artan mikroplastik kirliliği ve Türkiye'nin plastik atık ithalatı konusunu Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) gündemine taşıdı. Rızvanoğlu, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum ile Sağlık Bakanı Kemal Memişoğlu'nun yanıtlaması istemiyle iki ayrı soru önergesi hazırladı. Önergelerde, Akdeniz'deki mikroplastik kirliliğinin boyutları, bu kirliliğin insan sağlığına etkileri ve Türkiye'nin plastik atık ithalatının çevresel sonuçları sorgulanıyor.
Mikroplastik Kirliliği Akdeniz'i Tehdit Ediyor
Rızvanoğlu, önergesinde özellikle Akdeniz'in dünya genelinde mikroplastik kirliliğinin en yoğun olduğu denizlerden biri olduğuna dikkat çekti. Bilimsel araştırmalara göre, Akdeniz'deki mikroplastik yoğunluğunun bazı bölgelerde kilometrekare başına 1,25 milyon parçaya ulaştığını hatırlatan Rızvanoğlu, Türkiye'nin kıyı şeridinin bu kirlilikten ciddi şekilde etkilendiğini belirtti. Bu durumun deniz ekosistemine verdiği zararın yanı sıra balıkçılık ve turizm gibi sektörleri de olumsuz etkilediğini kaydetti.
Türkiye'nin Plastik Atık İthalatı Artışta
Rızvanoğlu, Türkiye'nin son yıllarda dünya genelinde en fazla plastik atık ithal eden ülkelerden biri haline geldiğini vurguladı. 2020'de yaklaşık 700 bin ton olan plastik atık ithalatının, son verilere göre 1,2 milyon tonu aştığını belirtti. Özellikle Avrupa ülkelerinden gelen plastik atıkların, geri dönüşüm tesislerinde işlenirken çevreye önemli ölçüde mikroplastik yayıldığını ifade etti. Yetersiz denetim ve altyapı eksiklikleri nedeniyle bu atıkların önemli bir kısmının doğaya karıştığını öne sürdü.
Sağlık Riskleri Endişe Yaratıyor
Mikroplastiklerin insan sağlığı üzerindeki potansiyel etkilerine de değinen Rızvanoğlu, deniz ürünleri yoluyla mikro ve nanoplastiklerin vücuda girdiğini araştırmaların gösterdiğini aktardı. Bu parçacıkların sindirim sistemi, solunum yolu ve hatta kan dolaşımına kadar ulaşabildiğini, hormonal bozukluklar ve kanser riskini artırabildiğini belirtti. Sağlık Bakanı'na yönelik önergede, bu konuda yapılmış ulusal düzeyde risk değerlendirmeleri olup olmadığını, halkın korunması için hangi önlemlerin alınacağını sordu.
Çevre Bakanı'na Sorular
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum'a yönelik önergede ise şu sorulara yer verdi:
- Akdeniz'deki mikroplastik kirlilik seviyelerini düzenli olarak izleyen bir sistem kurulacak mı?
- Plastik atık ithalatına yönelik yeni yasal düzenlemeler planlanıyor mu?
- Atık geri dönüşüm tesislerinde çevre denetimleri hangi sıklıkla yapılıyor?
- Mikroplastik kirliliğini azaltmaya yönelik eylem planı hazırlığı var mı?
Rızvanoğlu, ayrıca Türkiye'nin plastik kullanımını azaltmak ve sıfır atık politikalarını güçlendirmek için daha kararlı adımlar atması gerektiğinin altını çizdi. Özellikle tek kullanımlık plastiklerin yasaklanması, geri dönüşüm altyapısının geliştirilmesi ve kamuoyu bilinçlendirme kampanyalarının artırılması gerektiğini vurguladı.
Uzmanlar Uyarıyor: Kalıcı Çözüm Şart
Çevre mühendisleri ve deniz biyologları, mikroplastik kirliliğinin geri dönüşü olmayan bir noktaya ulaşmadan önce acil önlem alınması gerektiğini belirtiyor. Yapılan araştırmalar, plastik atıkların doğada yüzlerce yıl kaldığını ve bu süreçte mikroparçacıklara ayrışarak tüm ekosistemi tehdit ettiğini gösteriyor. Türkiye'nin bu konuda uluslararası sözleşmelere uyumunu artırması ve plastik kirliliğiyle mücadelede daha etkin roller üstlenmesi bekleniyor.
YENİ Parti'li vekil, konunun takipçisi olacağını ve gerekli yasal değişiklikler için öneriler sunmaya devam edeceğini açıkladı. Mikroplastik kirliliğinin sadece çevresel bir sorun değil, aynı zamanda halk sağlığı ve ekonomi üzerinde de ciddi etkileri olduğunu hatırlattı. Rızvanoğlu'nun bu girişimi, Meclis'te çevre konularının öncelikler arasına alınması yönünde önemli bir adım olarak değerlendiriliyor.
