Rekabet Kurumu, otomotiv lastik sektöründe faaliyet gösteren büyük markalara, rekabeti ihlal ettikleri gerekçesiyle 3 milyar 633 milyon 695 bin liralık tarihi bir para cezası verdi. Ceza, fiyat birlikteliği ve iş gücü piyasasında bilgi paylaşımı yaptığı belirlenen dört ana lastik üreticisi ile iki distribütör firmayı kapsıyor. Sektördeki rekabetçi yapının bozulduğu tespit edilen soruşturma sonucunda, en yüksek ceza 1.2 milyar TL ile lider firmalardan birine uygulandı.
Rekabet ihlali tespit edildi
Rekabet Kurumu’nun yürüttüğü soruşturma, 2019-2022 döneminde bazı lastik üreticilerinin birbirleriyle fiyat, indirim, kampanya ve stok bilgilerini paylaştığını ortaya koydu. Ayrıca iş gücü piyasasında, çalışan maaşları ve işe alım politikalarına yönelik hassas bilgilerin de rakipler arasında dolaştığı belirlendi. Bu durum, 'rekabete duyarlı bilgi değişimi' olarak nitelendirilirken, söz konusu paylaşımların sektörde fiyat istikrarını bozduğu ve tüketici refahını olumsuz etkilediği kaydedildi.
Kimlere ne kadar ceza verildi?
Ceza alan 6 firma arasında dört büyük lastik üreticisi ve iki distribütör yer alıyor. Tutarlar şöyle sıralandı:
- Firma A: 1 milyar 171 milyon 240 bin TL
- Firma B: 983 milyon 470 bin TL
- Firma C: 604 milyon 171 bin TL
- Firma D: 494 milyon 619 bin TL
- Distribütör X: 201 milyon 345 bin TL
- Distribütör Y: 178 milyon 850 bin TL
Kurum, cezaların yanı sıra firmalara ihlallere son verme talimatı verirken, gelecekte benzer ihlallerin yaşanmaması için uyarıda bulundu.
Rekabet hukukunda önemli bir dönüm noktası
Uzmanlar, bu cezanın Rekabet Kurumu’nun son yıllardaki en büyük yaptırımlarından biri olduğunu ve sektörde caydırıcılık açısından önemli bir adım teşkil ettiğini belirtiyor. Otomotiv yedek parça ve lastik pazarında fiyatların tüketici aleyhine yükseldiği yönündeki şikayetler sonrası başlatılan soruşturma, 'rekabet ihlali' kavramını somut delillerle mahiyetinde ortaya koydu. Özellikle iş gücü piyasasında bilgi paylaşımı, Türkiye’de nadiren karşılaşılan bir durum olarak dikkat çekiyor ve rekabet hukuku açısından yeni bir uygulama alanı oluşturuyor.
Geçmişteki büyük cezalar
Rekabet Kurumu daha önce de çeşitli sektörlerde büyük cezalar uygulamıştı. 2022’de bankalar arası kart ücreti anlaşmasına 1.2 milyar TL, 2023’te beyaz eşya üreticilerine 1.5 milyar TL ceza kesmişti. Lastik sektörüne verilen ceza ise hem miktar hem de kapsamı açısından rekor niteliğinde. Sektör temsilcileri cezaların ardından fiyat politikalarını gözden geçireceklerini açıklarken, tüketici dernekleri kararı memnuniyetle karşıladı.
