Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, ABD temsilcileri Steve Witkoff ve Jared Kushner'in Moskova ziyareti kapsamında başkent Kiev'e yönelik saldırıların 3 gün süreyle durdurulması talimatını verdi. Kremlin'den yapılan açıklamaya göre, geçici ateşkes 15 Mayıs gece yarısı itibarıyla başlayacak ve 18 Mayıs'a kadar sürecek. Karar, Ukrayna krizi diplomasisinde nadir görülen bir arabuluculuk hamlesi olarak öne çıkıyor.
Ziyaretin Arka Planı ve Diplomatik Temaslar
ABD Başkanı Donald Trump'ın özel temsilcileri Steve Witkoff ve Jared Kushner, Moskova'ya gerçekleştirdikleri ziyarette Rus yetkililerle bir araya geldi. Görüşmelerde Ukrayna'da kalıcı ateşkes müzakereleri ve insani koridorlar ele alındı. Putin'in Kiev'e yönelik saldırıları geçici olarak durdurma kararı, bu temasların somut bir çıktısı olarak değerlendiriliyor. Kremlin Sözcüsü Dmitri Peskov, "Bu adım, diyalog sürecine katkı sağlamak amacıyla alınmıştır" dedi. ABD tarafından henüz resmi bir açıklama yapılmadı; ancak yetkililer görüşmelerin yapıcı geçtiğini belirtti.
Uzmanlar, 3 günlük sürenin kısa olduğuna dikkat çekiyor. Önceki ateşkes girişimleri genellikle saatler içinde bozulmuştu. Bu kez, saldırıların durdurulmasının Kiev'deki sivil altyapıya nefes aldırabileceği, ancak cephenin diğer bölgelerinde çatışmaların sürebileceği ifade ediliyor. Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski, konuya ilişkin yaptığı açıklamada "Eğer gerçekten uygulanırsa, bu adımı memnuniyetle karşılarız; ancak samimiyetini sahada görmek isteriz" ifadelerini kullandı.
Kiev'de Beklentiler ve Uluslararası Tepkiler
Kiev sakinleri, olası bir sakinlik dönemine temkinli yaklaşıyor. Son aylarda başkente yönelik füze ve İHA saldırıları sıkça yaşanmış, enerji altyapısı ve konut bölgeleri hasar görmüştü. Yerel yönetim, 3 günlük süre boyunca hava savunma sistemlerinin hazır bekletileceğini duyurdu. Ukrayna Dışişleri Bakanlığı'ndan bir yetkili, "Bu tür geçici duraklamalar, ancak kalıcı bir barış perspektifiyle anlam kazanır" değerlendirmesinde bulundu.
Avrupa Birliği ve NATO cephesinden ise ihtiyatlı açıklamalar geldi. AB Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi, "Her türlü ateşkesi memnuniyetle karşılarız, ancak Rusya'nın niyetinin sahada test edilmesi gerekir" dedi. NATO Genel Sekreteri ise "Müttefiklerimizle istişare halindeyiz; Ukrayna'nın egemenliği ve toprak bütünlüğü temel önceliğimizdir" açıklamasını yaptı. Çin ve Türkiye gibi aktörler de gelişmeyi yakından takip ettiklerini bildirdi.
Askeri analistler, 3 günlük molanın Rusya'nın askeri hedeflerine ulaşmak için taktik bir hamle olabileceğini belirtiyor. Özellikle cephe hattındaki lojistik ikmal ve birlik kaydırma faaliyetlerinin bu sürede hız kazanabileceği öne sürülüyor. Ukrayna Genelkurmay Başkanlığı, "Her ihtimale karşı hazırlıklıyız, savunma hatlarımız güçlendiriliyor" açıklamasını yaptı. Batılı istihbarat kaynakları, Rus birliklerinin Donbas yönünde yığınak yapmaya devam ettiğini rapor ediyor.
Kalıcı Ateşkes İçin Zorluklar
Diplomatik çevreler, 3 günlük saldırı durdurmanın kalıcı ateşkese dönüşmesinin zorluklarına işaret ediyor. Taraflar arasındaki güvensizlik, toprak tavizleri ve güvenlik garantileri gibi temel sorunlar çözülmüş değil. ABD'nin arabuluculuk çabaları, Ukrayna'nın onayı olmadan atılan adımların sürdürülebilir olmayacağını gösteriyor. Önümüzdeki günlerde Kiev'e yönelik saldırıların gerçekten durup durmayacağı, sahadaki gelişmelerle netleşecek.
Putin'in talimatı, savaşın seyrini değiştirmekten çok, uluslararası baskıyı hafifletmeye yönelik bir jest olarak okunuyor. Ancak yine de bu, aylardır süren yoğun çatışmaların ardından Kiev için kısa da olsa bir nefes alma fırsatı sunuyor. Dünya kamuoyu, 3 günün sonunda ne olacağını merakla bekliyor.