İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan, ülkenin içinde bulunduğu ekonomik krize işaret ederek, mevcut "ne savaş ne barış" durumunun sona ermesi gerektiğini söyledi. Pezeşkiyan, halkın alım gücünün düştüğü ve enflasyonun yüksek seyrettiği bir dönemde, hükümetin yapısal reformlara odaklanması gerektiğini vurguladı. İran Meclisi'nde yaptığı konuşmada, ekonominin istikrara kavuşturulması için bütçe disiplini, yabancı yatırımların artırılması ve dış politikada dengeli bir yaklaşım benimsenmesi çağrısında bulundu.
Ekonomik darboğaz ve reform ihtiyacı
Pezeşkiyan, konuşmasında özellikle enerji sektöründeki verimsizlik ve yolsuzluk sorunlarına dikkat çekti. İran para birimi rialin dolar karşısında rekor düşük seviyelere gerilediği bir dönemde, Cumhurbaşkanı, enflasyonu kontrol altına almak için Merkez Bankası'nın bağımsızlığının güçlendirilmesi gerektiğini belirtti. Ayrıca, sübvansiyon sisteminin yeniden düzenlenerek hedefli yardımlara dönüştürülmesi çağrısı yaptı. Pezeşkiyan, "Halkımız zor günler geçiriyor. Onların dertlerine çare bulmak için ne savaşın ne de barışın getirdiği belirsizlikle yaşamaya devam edemeyiz" ifadelerini kullandı.
Dış politika ve ekonomi arasındaki denge
Cumhurbaşkanı, uluslararası yaptırımların hafifletilmesi için diplomatik adımların önemine değindi. Nükleer müzakerelerin yeniden başlatılması ve komşu ülkelerle ticari ilişkilerin geliştirilmesi gerektiğini söyledi. Ancak, bağımsızlık vurgusu yaparak İran'ın kalkınma modelini sadece dışa bağımlılıkla sınırlamayacaklarını belirtti. Pezeşkiyan, yerli üretimi teşvik eden, teknoloji transferini ön plana çıkaran bir ekonomi modeli hedeflediklerini açıkladı.
İran ekonomisi, son yıllarda ABD yaptırımları, COVID-19 pandemisi ve küresel emtia fiyatlarındaki dalgalanmalarla boğuşuyor. İstatistik kurumu verilerine göre enflasyon yüzde 40'ın üzerinde seyrediyor. Pezeşkiyan'ın bu çıkışı, krizin derinleştiği bir dönemde hükümetin yeni ekonomik politikalar sinyali olarak yorumlanıyor. Uzmanlar, Pezeşkiyan'ın reform söyleminin arkasında, muhafazakar siyasi çevrelerin desteğini alarak halk nezdinde güven tazeleme amacı olduğunu düşünüyor.
