Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Mahinur Özdemir Göktaş, dijital oyunlar için yeni bir yönetmelik hazırlığının başladığını duyurdu. Bakan Göktaş, çocukları dijital risklerden korumak amacıyla yürütülen çalışmalar kapsamında, oyun içi satın alımlar, yaş sınıflandırması ve ebeveyn denetim sistemleri gibi konularda düzenlemeler yapılacağını belirtti. Yönetmelik taslağının önümüzdeki aylarda kamuoyuyla paylaşılması bekleniyor.
Yönetmelik Neleri Kapsayacak?
Bakan Göktaş'ın açıklamalarına göre, hazırlanan yönetmelik oyunların yaş uygunluğuna göre sınıflandırılmasını zorunlu hale getirecek. Ayrıca, oyun içi satın alımlarda ebeveyn onayı sistemi getirilecek ve çocukların oyun sürelerini sınırlayan araçlar teşvik edilecek. Dijital oyun platformlarının, Türkiye'de faaliyet gösterebilmek için belirli içerik denetim standartlarına uyması şart koşulacak. Yönetmelik, oyun geliştiricileri ve dağıtımcıları için de yeni yükümlülükler getirebilir.
Bakanlık yetkilileri, yönetmeliğin çocukların ruh sağlığını korumayı ve aşırı oyun oynamanın önüne geçmeyi hedeflediğini vurguluyor. Özellikle şiddet, kumar ve bağımlılık yapıcı içeriklerin filtrelenmesi için teknik altyapı çalışmaları sürüyor. Ayrıca, ebeveynlere yönelik bilinçlendirme kampanyaları da planlanıyor.
Dijital Riskler ve Mevcut Durum
Türkiye'de dijital oyun sektörü hızla büyüyor. 2024 verilerine göre, ülkede 40 milyonun üzerinde aktif oyuncu bulunuyor ve bunların önemli bir kısmını çocuklar ve gençler oluşturuyor. Uzmanlar, kontrolsüz oyun süresinin çocuklarda dikkat eksikliği, sosyal izolasyon ve uyku bozukluklarına yol açabileceğini belirtiyor. Ayrıca, oyun içi satın alımlar ve mikro ödemeler, aileler için maddi risk oluşturuyor.
Mevcut mevzuatta oyunlara yönelik doğrudan bir düzenleme bulunmuyor; ancak 5651 sayılı Kanun kapsamında internet içerikleri denetleniyor. Yeni yönetmelik, bu boşluğu doldurmayı amaçlıyor. Benzer düzenlemeler, Avrupa Birliği ülkelerinde de uygulanıyor. Örneğin, Almanya'da yaş sınıflandırması için USK sistemi, ABD'de ESRB sistemi kullanılıyor. Türkiye'nin de bu tür bir yapıyı benimsemesi bekleniyor.
Sektör Temsilcilerinin Görüşleri
Oyun sektörü temsilcileri, düzenlemenin sektörü olumsuz etkilememesi gerektiğini savunuyor. Türkiye Oyun Geliştiricileri Derneği (TOGED), yönetmelik hazırlık sürecine dahil edilmek istediklerini açıkladı. Dernek, özellikle küçük ölçekli geliştiricilerin uyum maliyetlerinin artabileceğine dikkat çekiyor. Öte yandan, aileler ve çocuk hakları savunucuları düzenlemeyi olumlu karşılıyor. UNICEF Türkiye de konuya ilişkin yaptığı açıklamada, çocukların dijital ortamda korunmasının öncelikli olduğunu vurguladı.
Sonraki Adımlar
Yönetmelik taslağının önümüzdeki aylarda tamamlanarak ilgili tarafların görüşüne sunulması bekleniyor. Bakanlık, süreç boyunca kamu kurumları, özel sektör ve sivil toplum kuruluşlarıyla istişare edeceğini duyurdu. Yönetmeliğin yürürlüğe girmesiyle birlikte, oyun platformlarına denetimler artırılacak ve aykırı içerikler için yaptırımlar uygulanacak.
Dijital oyunların çocuklar üzerindeki etkileri uzun süredir tartışılıyor. Yeni yönetmelik, Türkiye'de çocuk koruma politikalarının dijital çağa uyum sağlaması açısından kritik bir adım olarak değerlendiriliyor. Ancak, düzenlemenin etkinliği, uygulama ve denetim mekanizmalarının gücüne bağlı olacak. Sektörün ve ailelerin işbirliğiyle, çocukların güvenli bir dijital ortamda oyun oynaması hedefleniyor.
