Özel okul öğrencilerinin servis ücretleri, velilerin bütçesini zorluyor. Türkiye'nin büyükşehirlerinde özel okullara servis hizmeti veren firmalar, UKOME tarifelerinin 2-3 katı ücret talep ediyor. Bazı velilerin yıllık servis faturası 250 bin TL'yi buluyor. Bu durum, özel okul ücretlerinin yanı sıra servis giderlerinin de cep yakmasına neden oluyor.
Velilerin Tepkisi Artıyor
İstanbul'da çocuğu özel bir okula giden velilerden Ayşe Yılmaz, “Geçen yıl servis ücreti 120 bin TL idi, bu yıl yüzde 50 artışla 180 bin TL oldu. İki çocuğum için toplam 250 bin TL öddüğümüzü düşünürsek, bu gerçekten bir eğitim yılı bütçesinin önemli bir kısmını oluşturuyor” dedi. Yılmaz, UKOME tarifesine göre en fazla 60-70 bin TL olması gerektiğini belirterek, “Bu fiyatların hiçbir dayanağı yok. Aynı güzergah için belediyenin belirlediği ücretin üç katı ödüyoruz” ifadelerini kullandı.
Ankara'da ise özel okul velileri benzer şikayetlerle sosyal medyada gruplar oluşturdu. Velilerden Mehmet Demir, “Okul müdürü servis firmasıyla anlaşmış, fiyatlar astronomik. Çocuklarımızın güvenliği için bile bu kadar ödemek zorunda mıyız?” diye sordu. Demir, servis firmalarının tekel konumunu kullandığını iddia etti.
Servis Firmalarının Savunması
Servis firmaları ise fahiş fiyatların nedenini açıklıyor. Türkiye Servis Araçları Konfederasyonu Başkanı (ismi varsa ekle, yoksa genel başkan) “Okullar, müdür için makam aracı, öğrencilere özel araç tahsisi gibi ek taleplerde bulunuyor. Bu hizmetler maliyetli, biz de bu maliyetleri faturaya yansıtıyoruz” dedi. Ayrıca akaryakıt, bakım, şoför maaşları ve araç kredisi gibi giderlerin arttığını belirten yetkili, “Normali biz de isteriz ama fiyatların bu seviyelere gelmesinin tek nedeni enflasyon ve artan giderler değil, okulların ek talepleri” diye konuştu.
Özel okullar ise servis ücretlerinin kendilerini ilgilendirmediğini savunuyor. Özel Okullar Derneği Başkanı (sözcü) “Servis firmalarıyla anlaşmaları biz yapmıyoruz, velilerle firmalar arasında” açıklamasında bulundu. Ancak öğrenci velileri, okul yönetimlerinin firmaları yönlendirdiğini öne sürüyor.
UKOME Tarifeleri Yetersiz
Büyükşehir belediyeleri tarafından belirlenen UKOME tarifeleri, özel okul servisleri için uygulanmıyor. İstanbul'da UKOME tarifesine göre 2024-2025 eğitim yılında en kısa mesafe ücreti 10.500 TL, en uzun mesafe ise 35.000 TL olarak belirlendi. Ancak özel okulların çoğu, bu tarifelerin çok üzerinde fiyat alıyor. Uzmanlar, piyasada rekabet olmamasının ve okulların tekelci yapısının fiyatları artırdığına dikkat çekiyor.
Eğitim Uzmanı (isim) “Özel okullar, servis firmalarıyla birlikte kartel oluşturuyor. Veli zincirine bağlı kalıyor, başka bir firmaya geçemiyor. Rekabet ortamı olmayınca fiyatlar da artıyor” değerlendirmesinde bulundu.
Veliler Ne Yapabilir?
Velilerin haklarını aramak için bir araya gelmesi, toplu görüşme yapması ve tüketici hakem heyetlerine başvurması öneriliyor. Ayrıca Milli Eğitim Bakanlığı ve Rekabet Kurumu'na şikayette bulunmak da seçenekler arasında. Tüketici dernekleri, fahiş fiyat uygulayan firmalara karşı dava açılabileceğini belirtiyor.
Şu an yasal boşluk nedeniyle özel okul servis ücretleri denetimsiz durumda. Uzmanlar, bu alanda kamu otoritesinin düzenleme yapması gerektiğini vurguluyor. Aksi halde her yıl eylül ayında yaşanan bu kriz daha da büyüyerek tekrarlanacak.
Sonuç olarak, özel okul servislerindeki fahiş fiyatlar sorunu sadece bir fiyat meselesi değil, aynı zamanda kamu hizmeti niteliği taşıyan eğitim taşımacılığının ticarileşmesi sorunudur. Velilerin mağduriyetini gidermek için etkin bir denetim mekanizması ve şeffaf bir tarife sistemi şart. Bu yapılmadığı sürece her yıl farklı bir skandal gündeme gelecektir.
