Çanakkale’nin Yenice ilçesine bağlı Nevruz Köyü’nde, pandemi döneminde bir araya gelen kadınlar, kurdukları kooperatifle hem bölgenin geleneksel 'Nevruz bezi'ni dünyaya tanıtıyor hem de ekonomik bağımsızlıklarına kavuşuyor. 2020 yılında 15 kadının katılımıyla kurulan Nevruz Köyü Kadın Kooperatifi, bugün 30 üyeye ulaşmış durumda. Ürettikleri el dokuması bezler, Türkiye'nin dört bir yanına ve yurt dışına gönderiliyor.
Toprağa ve geleneğe bağlı üretim
Nevruz bezi, yüzyıllardır bölgede kadınlar tarafından dokunan, pamuk ipliğinden elle üretilen bir kumaş türü. Kooperatif üyeleri, doğal boyalarla renklendirdikleri iplikleri geleneksel tezgâhlarda işliyor. Ürün yelpazesi arasında sofra örtüleri, peçeteler, şallar ve çantalar yer alıyor. Kooperatif başkanı Ayşe Yılmaz, "Pandemi bizi bir araya getirdi. Evde oturmak yerine üretmek istedik. Şimdi siparişlere yetişmekte zorlanıyoruz" diyor.
Emeğin özgürlüğe dönüşümü
Kooperatif sayesinde kadınlar, ev ekonomisine katkı sağlamanın ötesinde sosyal hayatta da daha aktif roller üstleniyor. Eğitimler alarak pazarlama ve finans yönetimi konusunda bilgi sahibi olan kadınlar, ürünlerini Çanakkale’deki festivallerde ve çevrim içi platformlarda satıyor. Kooperatif üyesi Fatma Kaya, "Kendi paramızı kazanmak, evde söz hakkı sahibi olmak demek. Bu bize özgürlük getirdi" ifadelerini kullanıyor.
Dünyaya açılan Nevruz bezi
Kooperatifin başarısı, düzenlenen fuarlar ve sosyal medya sayesinde uluslararası alanda da yankı buldu. Almanya, Hollanda ve Fransa’dan sipariş alan kooperatif, Türkiye’nin kültürel mirasını taşıyan ürünlerini yurt dışına gönderiyor. Yenice Belediyesi de kooperatife destek vererek, üretim alanı ve teşhir standı sağlıyor.
Nevruz Köyü’nün kadınları, pandeminin zorluklarını fırsata çevirerek dayanışmanın ve üretimin gücünü gösteriyor. Kooperatif modeli, kırsalda kadın istihdamını artırmak ve geleneksel el sanatlarını yaşatmak isteyen diğer bölgelere de örnek teşkil ediyor. Bu hikâye, yerel kalkınmanın küçük ölçekli girişimlerle nasıl büyüyebileceğinin canlı bir kanıtı.
