İran ve ABD arasında imzalanan 'İslamabad Mutabakatı', İsrail'de adeta bomba etkisi yarattı. İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu'nun, ABD Başkanı Donald Trump'a bu mutabakatın İsrail'i bağlamayacağını ilettiği ve nihai anlaşmayı engellemek için kulis faaliyetlerine başladığı iddia ediliyor. Tel Aviv'deki kaynaklara göre Netanyahu, anlaşmanın İsrail'in güvenliğini tehdit ettiği gerekçesiyle Washington'da yoğun bir lobi trafiği başlattı.
Netanyahu'nun Trump'a resti
İsrail Başbakanlık kaynakları, Netanyahu'nun Trump ile yaptığı telefon görüşmesinde 'İslamabad Mutabakatı'nın İsrail'in çıkarlarını yansıtmadığını ve ülkesinin bu anlaşmayla bağlı olmadığını' açıkça ifade ettiğini belirtti. Netanyahu'nun, 'İran'ın bölgedeki faaliyetlerine sınırlama getirilmeden yapılacak herhangi bir anlaşmanın kabul edilemez olduğunu' vurguladığı öğrenildi. Görüşmede Trump'ın net bir yanıt vermediği, ancak konuyu değerlendireceğini söylediği aktarılıyor.
Netanyahu'nun bu sert çıkışı, İsrail'deki siyasi çevrelerde iki farklı yoruma neden oldu. Bir kısım, başbakanın İran konusunda ABD'ye karşı elini güçlendirdiğini savunurken, diğer kesim bu hamlenin İsrail-ABD ilişkilerinde gerilime yol açabileceği uyarısında bulunuyor.
Anlaşmayı bloke etme girişimi
Netanyahu'nun, anlaşmayı tamamen rafa kaldırmak için Kongre'deki Cumhuriyetçi ve Demokrat üyelerle görüşmeler yaptığı, ayrıca Arap ülkeleriyle ortak bir cephe oluşturmaya çalıştığı belirtiliyor. İsrail Dışişleri Bakanlığı'ndan üst düzey bir yetkili, 'Biz bu anlaşmayı tanımıyoruz ve tanımayacağız. İran'ın nükleer programı durdurulmadığı sürece herhangi bir mutabakat İsrail için kabul edilemez' ifadelerini kullandı.
Öte yandan, 'İslamabad Mutabakatı'nın içeriğine dair sızdırılan bilgiler, anlaşmanın İran'ın uranyum zenginleştirme faaliyetlerine belirli sınırlamalar getirdiğini, ancak tamamen durdurulmasını öngörmediğini gösteriyor. Bu durum, İsrail'in en büyük endişe kaynağı olarak öne çıkıyor.
Uzmanlar, Netanyahu'nun bu girişiminin başarılı olup olmayacağının belirsiz olduğunu, ancak İsrail'in İran konusunda bugüne kadar sergilediği tutarlı duruşun bu kez de devam edeceğini vurguluyor. İran ise anlaşmayı 'tarihi bir fırsat' olarak nitelerken, İsrail'in müdahalesine sert tepki gösterdi.
Netanyahu'nun kulis faaliyetleri sürerken, gözler ABD Başkanı Trump'ın atacağı adımlara çevrilmiş durumda. Trump'ın İsrail'in endişelerini dikkate alıp almayacağı merak konusu. İsrail basını, Netanyahu'nun bu hamlesinin, yaklaşan İsrail seçimleri öncesinde milliyetçi tabanı konsolide etme amacı taşıdığı yorumlarını da yapıyor.
Sonuç olarak, Netanyahu'nun Trump'a rest çekmesi ve anlaşmayı engellemek için başlattığı kulis çalışmaları, Ortadoğu'da yeni bir gerilim dalgasının habercisi olabilir. İsrail'in İran konusundaki hassasiyeti bilinirken, ABD'nin bu süreçte nasıl bir yol izleyeceği bölge dengelerini doğrudan etkileyecek.