Aydın'ın Nazilli ilçesinde incir hasadının başlamasıyla birlikte üreticinin umudu kursağında kaldı. Geçen sezon kilosu 250 TL'den alıcı bulan kuru incir, bu yıl 100 TL'ye kadar geriledi. Artan işçilik, gübre ve ilaç maliyetleri karşısında gelirleri eriyen çiftçiler, üretimi sürdürmekte zorlanıyor. Bölgede yaklaşık 30 bin dekarlık alanda yapılan incir üretimi, binlerce ailenin geçim kaynağı. Fiyattaki sert düşüş, hasat döneminin başında rekolte beklentisinin yüksek olması ve alıcıların fiyat kırmasından kaynaklanıyor.
Maliyetler Arttı, Fiyat Düştü
Nazilli Ziraat Odası verilerine göre, incir üretiminde kullanılan gübre fiyatları son bir yılda yüzde 120 arttı. İlaç maliyetleri ise yüzde 90 yükseldi. Günlük yevmiyesi 500 TL'yi aşan tarım işçisi bulmakta zorlanan üreticiler, bir yandan da ürünlerini değerinin altında satmak zorunda kalıyor. Üretici Mehmet Yılmaz, “Geçen yıl 250 liraya sattığımız inciri bu yıl 100 liraya zor veriyoruz. Gübreye, ilaca, işçiye ödediğimiz para katlandı. Şimdi zarar ediyoruz” diyerek tepkisini dile getirdi. İncir üreticileri, hasat döneminin ilerleyen günlerinde fiyatların daha da düşmesinden endişe ediyor.
Rekolte Yüksek, Alıcı İsteksiz
Bu yıl iklim koşullarının uygun gitmesiyle incir rekoltesinin yüksek olması bekleniyor. Ancak yüksek rekolte, fiyatları aşağı çeken bir baskı unsuru haline geldi. Tüccarların ve ihracatçıların alım fiyatlarını düşük tutması, üreticiyi zor durumda bırakıyor. Nazilli İncir Üreticileri Birliği Başkanı Ali Demir, “Üreticinin maliyeti 150 liranın üzerinde. 100 lira verildiğinde çiftçi ne gübre alabilir ne işçi tutabilir. Bu fiyatlarla üretim sürdürülemez” ifadelerini kullandı. Birlik, fiyatların maliyetin altına düşmemesi için alım garantisi ve destekleme alımları talep ediyor.
İhracatta Sorunlar Kapıda
Türkiye, dünya kuru incir üretiminde ve ihracatında ilk sırada yer alıyor. Aydın inciri, coğrafi işaretli ürün olarak başta Avrupa Birliği ülkeleri olmak üzere birçok ülkeye gönderiliyor. Ancak son yıllarda ihracatta yaşanan sıkıntılar ve küresel piyasalardaki dalgalanmalar, üreticinin belini büküyor. İhracatçılar, kalite standartlarını karşılamakta zorlanan ürünler için düşük fiyat veriyor. Ayrıca, bazı ülkelerin tarım ürünlerine yönelik korumacı politikaları ve lojistik maliyetlerdeki artış, ihracatı olumsuz etkiliyor. Bu durum, iç piyasada arz fazlası oluşmasına ve fiyatların düşmesine neden oluyor.
Çözüm Arayışları ve Beklentiler
Üreticiler, hükümetten acil önlemler alınmasını istiyor. Öncelikle, gübre ve mazot desteğinin artırılması, tarım işçiliğinde sigorta primlerinin düşürülmesi ve kooperatifleşmenin teşvik edilmesi gerektiği vurgulanıyor. Ayrıca, lisanslı depoculuk sisteminin yaygınlaştırılması ve üreticinin ürününü değerinde satabilmesi için alım garantili sözleşmeli üretim modelinin uygulanması öneriliyor. Nazilli Ziraat Odası, konuyu Tarım ve Orman Bakanlığı'na ilettiğini ve destekleme kapsamının genişletilmesi için girişimlerde bulunduğunu açıkladı. Ancak üreticiler, hasat sezonunun kısa olduğunu ve bir an önce somut adım atılması gerektiğini belirtiyor.
İncir, Aydın için sadece bir tarım ürünü değil, aynı zamanda kültürel bir miras ve ekonomik bir değer. Nazilli'de yaşanan fiyat düşüşü, aslında Türkiye'deki tarım politikalarının genel bir yansıması. Üreticinin maliyetlerinin karşılanmadığı, fiyat istikrarının sağlanamadığı bir ortamda, gelecek yıllarda incir bahçelerinin boş kalması riski var. Çiftçinin umudunu yitirmemesi için devletin destek mekanizmalarını etkin kullanması, tüccarın da adil fiyat vermesi gerekiyor. Aksi halde, dünya lideri olduğumuz incir üretiminde ciddi bir gerileme yaşanabilir. Nazilli'den yükselen bu çığlık, tüm tarım sektörünün ortak sorunu: Maliyetler artarken fiyatlar düşüyor, üretici perişan oluyor.
