İsrail Kültür Bakanı Miki Zohar, İsrail ordusunun Gazze'deki sivil katliamını belgeleyen "NAZA" belgeselinin Oscar ödüllü yönetmenleri Yuval Abraham ve Rachel Szor'u vatandaşlıktan çıkarmakla tehdit etti. Belgesel, 2024 yılında En İyi Belgesel dalında Oscar kazanmıştı. Zohar'ın açıklamaları, İsrail hükümetinin sanatçılara yönelik baskılarını bir kez daha gündeme getirdi.
Zohar'dan Sert Tehdit
Miki Zohar, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada, Yuval Abraham ve Rachel Szor'un İsrail vatandaşlığından çıkarılması gerektiğini savundu. Zohar, "Bu kişiler İsrail'e zarar veriyor ve vatandaşlık haklarını kaybetmeli" ifadelerini kullandı. Tehdit, belgeselin Gazze'deki yıkımı ve sivil ölümlerini konu alması nedeniyle geldi.
Belgeselin Önemi ve Oscar Başarısı
"NAZA" belgeseli, 2024 yılında Akademi Ödülleri'nde En İyi Belgesel ödülünü kazandı. Film, İsrail'in Gazze'ye yönelik askeri operasyonlarını ve bu süreçte yaşanan sivil kayıpları belgeliyor. Yönetmenler Yuval Abraham ve Rachel Szor, İsrailli ve Filistinli aktivistler olarak biliniyor. Belgesel, uluslararası alanda büyük yankı uyandırmıştı.
İsrail'de Sanatçılara Yönelik Baskı
İsrail hükümeti, son yıllarda Filistin yanlısı açıklamalar yapan sanatçılara yönelik baskılarını artırdı. Kültür Bakanı Zohar'ın tehdidi, bu baskıların son örneği olarak değerlendiriliyor. İsrail'de muhalif sanatçılar, sansür ve tehditlerle karşı karşıya kaldıklarını belirtiyor. Uluslararası sanat camiası, İsrail'in bu tutumunu eleştiriyor.
Uluslararası Tepkiler
İnsan hakları örgütleri ve sanatçı dernekleri, Zohar'ın açıklamalarına tepki gösterdi. Açıklamada, "Sanatçıların ifade özgürlüğüne yönelik bu tehdit kabul edilemez" denildi. Bazı ülkelerin kültür bakanları da İsrail'e çağrıda bulunarak tehditlerin geri çekilmesini istedi. Ancak İsrail yönetiminden henüz resmi bir açıklama gelmedi.
Yönetmenlerin Yanıtı
Yuval Abraham ve Rachel Szor, henüz kişisel bir açıklama yapmadı. Ancak yakın çevreleri, yönetmenlerin tehditlere rağmen belgeselin gösterimlerine devam edeceğini belirtti. Belgesel, çeşitli ülkelerde gösterime girmiş ve büyük ilgi görmüştü. Yönetmenler, filmin amacının "gerçekleri belgelemek" olduğunu vurgulamıştı.
Bağlam: İsrail-Filistin Çatışması
İsrail'in Gazze'ye yönelik saldırıları, 2023 yılından bu yana devam ediyor. Binlerce sivil hayatını kaybetti. Uluslararası kuruluşlar, İsrail'i savaş suçu işlemekle suçluyor. "NAZA" belgeseli, bu süreci belgeleyen önemli bir yapıt olarak kabul ediliyor. İsrail hükümeti ise belgeseli "propaganda" olarak nitelendiriyor.
Sonuç ve Değerlendirme
İsrail Kültür Bakanı'nın tehdidi, ülkedeki ifade özgürlüğü ve sanat özgürlüğü açısından endişe verici bir gelişme. Sanatçıların vatandaşlıktan çıkarılması, demokratik değerlerle bağdaşmıyor. Uluslararası toplumun bu konuda daha fazla baskı yapması gerekiyor. Belgeselin Oscar kazanması, gerçeklerin dünya kamuoyuna duyurulması açısından önemli bir adım oldu.
