NATO, Ankara'da düzenlenen Savunma Sanayii Forumu kapsamında açıklanan ortak projelerin teknik, mali ve lojistik detaylarını resmi olarak duyurdu. İttifak üyesi ülkelerin katılımıyla gerçekleşen forumda, özellikle hava savunma sistemleri, siber güvenlik altyapısı ve insansız kara araçlarına yönelik yeni iş birlikleri ön plana çıktı. NATO Genel Sekreter Yardımcısı'nın başkanlık ettiği oturumda, projelerin 2025-2030 dönemini kapsadığı ve toplam bütçenin 2,3 milyar avro olarak belirlendiği açıklandı.
Hava savunmada yeni nesil teknolojiler
Forumda duyurulan en kapsamlı proje, Entegre Hava ve Füze Savunma Sistemi'nin (IAMD) geliştirilmesi oldu. NATO yetkilileri, bu sistemin mevcut Patriot ve SAMP/T platformlarıyla uyumlu çalışacağını ve hipersonik tehditlere karşı ilave sensör katmanları içereceğini belirtti. Proje kapsamında Türkiye, Polonya ve Romanya'da konuşlandırılacak üç adet erken uyarı radarı inşa edilecek. Ayrıca, milli üretim katkısı olarak Türk savunma sanayii firmalarının geliştirdiği yazılım tabanlı radar sistemlerinin entegrasyonu da gündemde. Yetkililer, bu sayede NATO'nun Doğu Kanadı'ndaki hava savunma kalkanının güçlendirileceğini vurguladı.
Siber güvenlik ve yapay zeka ortaklığı
Siber savunma alanında ise NATO, üye ülkelerin siber komutanlıkları arasında gerçek zamanlı veri paylaşımını sağlayacak bir platform kurmayı planlıyor. Proje kapsamında yapay zeka destekli tehdit algılama sistemleri geliştirilecek ve 2026 yılına kadar en az 10 üye ülkede kullanıma sunulacak. Türkiye'nin bu alandaki katkısı, TÜBİTAK ve ASELSAN iş birliğiyle geliştirilen yerli yapay zeka modellerinin entegrasyonu olacak. NATO Siber Güvenlik Merkezi yetkilileri, bu iş birliğinin siber saldırılara karşı ortalama müdahale süresini yüzde 40 kısaltmayı hedeflediğini ifade etti.
İnsansız kara araçlarında standartlaşma
Savunma Sanayii Forumu'nun bir diğer önemli çıktısı, insansız kara araçları (İKA) için ortak bir standart ve iletişim protokolü belirlenmesi oldu. NATO, farklı ülkelerin ürettiği İKA'ların aynı komuta kontrol sistemine bağlanabilmesini sağlayacak bir arayüz geliştirecek. Projenin ilk fazında, Türkiye'nin Baykar ve FNSS gibi firmalarının yanı sıra, ABD ve Almanya'dan şirketlerin test araçları entegre edilecek. Hedef, 2027 itibarıyla tüm NATO görevlerinde kullanılabilecek uyumlu bir İKA filosu oluşturmak.
Ankara Zirvesi, savunma sanayii alanında iş birliğinin somut projelere dönüştüğü bir platform olarak öne çıkarken, açıklanan detaylar uluslararası savunma tedarik zincirinde yeni bir döneme işaret ediyor. Uzmanlar, bu tür ortak projelerin üye ülkeler arasındaki teknolojik bağımlılığı artıracağını, ancak aynı zamanda maliyetleri düşürme potansiyeli taşıdığını belirtiyor. NATO'nun bu hamlesi, küresel güvenlik dinamiklerinde kolektif savunma anlayışının giderek daha fazla önem kazandığını gösteriyor.
