Benzin ve motorin fiyatlarındaki yükseliş durmuyor. Küresel petrol fiyatlarındaki dalgalanma ve döviz kuru hareketlerine bağlı olarak akaryakıt ürünlerine peş peşe zam gelmeye devam ediyor. Motorin grubuna 8 Temmuz 2024 Pazartesi günü itibarıyla üst üste ikinci kez zam yapıldı. Son artışla birlikte motorinin litre fiyatı İstanbul’da 44,36 TL, Ankara’da 44,87 TL, İzmir’de ise 45,25 TL seviyesine çıktı.
Motorine yapılan son zam ne kadar?
Akaryakıt dağıtım şirketleri tarafından yapılan açıklamaya göre, motorin grubunda bu gece yarısından itibaren geçerli olmak üzere litre başına 1 lira 48 kuruşluk bir zam uygulandı. Bu artışla birlikte motorin fiyatı son iki haftada toplamda 2 lira 76 kuruş yükselmiş oldu. Geçtiğimiz hafta da motorin grubuna 1 lira 28 kuruş zam yapılmıştı. Zamların ardından akaryakıt istasyonlarındaki fiyat tabelaları yeniden güncellendi. Öte yandan benzin grubunda ise şu an için bir değişiklik bulunmuyor. Benzinin litre fiyatı İstanbul’da ortalama 42,10 TL seviyesinde seyrediyor.
Akaryakıt fiyatları neden artıyor?
Akaryakıt fiyatlarındaki artışın temel sebepleri arasında küresel petrol fiyatlarındaki yükseliş, döviz kuru baskısı ve vergi düzenlemeleri yer alıyor. Brent petrol fiyatı son dönemde varil başına 85 doların üzerine çıkarak zirve yaparken, Türkiye’de akaryakıt fiyatlarının belirlenmesinde etkili olan dolar kuru da 34 TL seviyelerinde istikrarlı seyrini koruyor. Ayrıca geçtiğimiz aylarda yapılan ÖTV artışı da maliyetleri yukarı çeken bir diğer faktör. Sektör temsilcileri, önümüzdeki dönemde petrol fiyatlarında beklenen gerilemenin akaryakıt fiyatlarına da yansıyabileceğini belirtiyor.
Motorin fiyatları şehirlere göre ne durumda?
Zam sonrası motorin fiyatları İstanbul, Ankara, İzmir başta olmak üzere büyükşehirlerde farklılık gösteriyor. İstanbul Avrupa yakasında motorin litre fiyatı 44,36 TL, Anadolu yakasında ise 44,34 TL seviyesinde. Ankara’da ortalama 44,87 TL, İzmir’de 45,25 TL, Bursa’da 44,70 TL, Antalya’da ise 45,10 TL olarak satılıyor. Akaryakıt fiyatları, dağıtım şirketlerinin uyguladığı fiyat farklılıkları ve istasyonlar arası rekabet nedeniyle küçük değişiklikler gösterebiliyor. Sürücüler, en güncel fiyatları akaryakıt dağıtım firmalarının mobil uygulamaları veya internet siteleri üzerinden takip edebiliyor.
Zamlar vatandaşı nasıl etkiliyor?
Ardı ardına gelen zamlar, özellikle ticari araç sahipleri ve lojistik sektöründe faaliyet gösteren firmalar için ciddi bir maliyet artışı anlamına geliyor. Motorin, taşımacılık sektörünün ana yakıtı olduğu için bu artışlar nihai tüketici fiyatlarına da yansıyor. Ulaştırma ve lojistik maliyetlerindeki yükseliş, gıda başta olmak üzere birçok ürünün fiyatını etkiliyor. Tüketici dernekleri, hükümetin akaryakıt üzerindeki vergi yükünü azaltması ve fiyat istikrarı sağlaması çağrısında bulunuyor. Öte yandan enerji piyasası uzmanları, küresel petrol fiyatlarındaki dalgalanmanın devam edeceğini ve akaryakıt fiyatlarının kısa vadede daha da yükselebileceğini öngörüyor.
Gelecek dönemde fiyatlar ne olur?
Brent petrol fiyatındaki hareketler ve döviz kuru seyri akaryakıt fiyatlarının yönünü belirlemeye devam edecek. Uzmanlar, Orta Doğu’daki jeopolitik risklerin petrol arzını tehdit etmesi halinde fiyatların daha da yükselebileceği uyarısında bulunuyor. Türkiye’de ise seçim sonrası ekonomi yönetiminin uyguladığı sıkı para politikası ve vergi düzenlemeleri akaryakıt fiyatlarını etkileyen faktörler arasında. Sektör yetkilileri, motorin fiyatlarının bir süre daha yüksek seyredebileceğini, ancak talebin azalması veya arzın artması durumunda gerileme olabileceğini ifade ediyor. Vatandaşlar ise fiyat artışlarına karşı alternatif yakıt arayışlarına yöneliyor.
Akaryakıt fiyatlarındaki bu artış, Türkiye’de enflasyonla mücadele eden ekonomi yönetimi için de önemli bir sınav niteliği taşıyor. Vergi gelirleri açısından akaryakıtın önemli bir kalem olduğu düşünüldüğünde, kısa vadede vergi indirimi beklentisi zayıf görünüyor. Bu durumda, fiyat artışlarının tüketiciye yansıması kaçınılmaz olarak devam edecek gibi duruyor.
