Motokurye ve motosikletlileri yakından ilgilendiren yeni bir düzenleme, hükümetin gündemine geldi. Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı ile Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı'nın ortak çalışmasıyla hazırlanan taslak, motokuryelerin çalışma saatlerine sınırlama getirmeyi ve zorunlu güvenlik ekipmanı kullanımını genişletmeyi hedefliyor. Sektör temsilcileri ve uzmanlar, özellikle uzun çalışma saatlerinin yol açtığı yorgunluk ve kaza riskine dikkat çekiyor. Düzenlemenin önümüzdeki aylarda Meclis'e sunulması bekleniyor.
Çalışma saatlerine sınırlama geliyor
Taslak düzenlemenin en dikkat çekici maddesi, motokuryelerin günlük ve haftalık çalışma sürelerine üst sınır getirilmesi. Buna göre, motokuryelerin günde en fazla 10 saat, haftada ise 45 saatten fazla çalışamayacağı belirtiliyor. Ayrıca, kesintisiz 4 saatlik çalışmanın ardından en az 30 dakika mola verilmesi zorunlu olacak. Bu düzenleme, özellikle yoğun sipariş trafiğinin olduğu büyükşehirlerde faaliyet gösteren kuryeler için önemli bir değişiklik anlamına geliyor. Uzmanlar, uzun süreli çalışmanın dikkat dağınıklığına ve reaksiyon süresinin yavaşlamasına neden olduğunu, bunun da kaza riskini artırdığını vurguluyor.
Düzenleme ayrıca, işverenlerin çalışma saatlerini kayıt altına almasını ve denetimleri artırmasını öngörüyor. Böylece, kağıt üzerinde görünen saatlerle fiili çalışma arasındaki uçurumun önüne geçilmesi amaçlanıyor. Sektörde faaliyet gösteren bazı platformlar, esnek çalışma modelini savunarak düzenlemenin rekabeti olumsuz etkileyebileceğini belirtiyor. Ancak sendikalar ve kurye dernekleri, uzun zamandır bu yönde bir düzenleme beklediklerini ifade ediyor.
Güvenlik ekipmanları zorunlu hale geliyor
Yeni düzenlemenin bir diğer önemli ayağı, motosikletliler için güvenlik ekipmanlarının zorunlu hale getirilmesi. Kask kullanımı zaten yasal bir zorunluluk olsa da, taslakla birlikte koruyucu kıyafet, eldiven, dizlik ve reflektörlü yelek gibi ekipmanların da zorunlu olması planlanıyor. Bu ekipmanların standartları da belirlenecek ve denetimler sıklaştırılacak. Ulaştırma Bakanlığı yetkilileri, özellikle gece saatlerinde görünürlüğün artırılmasının kaza oranlarını düşüreceğini belirtiyor.
Ayrıca, motosikletlerin periyodik bakımlarının düzenli yapılması ve lastik diş derinliklerinin belirli bir seviyenin altında olmaması gibi teknik şartlar da düzenlemede yer alıyor. Bu sayede, mekanik arızalardan kaynaklanan kazaların önlenmesi hedefleniyor. Sektör temsilcileri, bu tür düzenlemelerin maliyetleri artırabileceğini ancak can güvenliği söz konusu olduğunda bu maliyetlerin göze alınması gerektiğini söylüyor.
Uzmanlar: Yorgunluk en büyük risk faktörü
Konuya ilişkin açıklamalarda bulunan trafik güvenliği uzmanları, motokuryeler arasında yorgunluk kaynaklı kazaların son yıllarda arttığını belirtiyor. Özellikle pandemi sonrası hızla büyüyen çevrimiçi yemek ve kurye sektöründe, rekabetin yoğunluğu nedeniyle kuryelerin dinlenmeden uzun saatler boyunca çalıştığı biliniyor. Uzmanlar, bu durumun hem kuryelerin hem de diğer sürücülerin hayatını tehdit ettiğini vurguluyor. Yeni düzenlemenin, bu soruna bir nebze olsun çözüm getirebileceği ifade ediliyor.
Ancak düzenlemenin etkili olabilmesi için denetimlerin sıkı bir şekilde yapılması gerektiği de altı çiziliyor. Aksi halde, kağıt üzerinde kalan kuralların sahada karşılık bulmayacağı belirtiliyor. Ayrıca, kuryelerin sosyal güvenceleri ve çalışma koşulları konusunda da iyileştirmeler yapılması gerektiği dile getiriliyor.
Sektörün beklentileri ve düzenlemenin geleceği
Motokurye dernekleri ve sendikalar, düzenlemeyi olumlu karşılamakla birlikte, bazı eksikliklerin olduğunu savunuyor. Özellikle, kuryelerin sigortalı çalıştırılması ve gelirlerinin asgari ücretin altında olmaması gibi talepler öne çıkıyor. Düzenleme taslağında bu konulara yeterince yer verilmediği belirtiliyor. Önümüzdeki süreçte, Meclis'te yapılacak görüşmelerde bu taleplerin de dikkate alınması bekleniyor.
Hükümet yetkilileri ise düzenlemenin kapsayıcı olduğunu ve tüm paydaşların görüşleri alınarak hazırlandığını ifade ediyor. Düzenlemenin yasalaşması halinde, motokuryelerin çalışma koşullarında önemli iyileşmeler sağlanacağı ve trafik kazalarının azalacağı öngörülüyor. Ancak, sektörün dinamikleri ve ekonomik dengeler göz önüne alındığında, düzenlemenin ne kadar etkili olacağı zamanla görülecek.
Sonuç olarak, motokuryeleri ve motosikletlileri ilgilendiren bu yeni düzenleme, hem çalışma hayatı hem de trafik güvenliği açısından önemli bir adım olarak değerlendiriliyor. Kamuoyunda ve sektörde geniş yankı uyandıran düzenlemenin, önümüzdeki günlerde detaylarının netleşmesi ve ilgili komisyonlarda görüşülmesi bekleniyor.
