Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), Mayıs 2025 dönemine ilişkin Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) ve Yurt İçi Üretici Fiyat Endeksi (Yİ-ÜFE) verilerini 3 Haziran Salı günü açıkladı. Buna göre, TÜFE aylık bazda yüzde 3,37, yıllık bazda yüzde 39,59 artış gösterdi. Piyasa beklentileri aylık yüzde 2,98, yıllık yüzde 39,10 seviyesindeydi. Böylece enflasyon beklentilerin üzerinde gerçekleşmiş oldu. Üretici fiyatları ise aylık yüzde 1,49, yıllık yüzde 20,84 arttı.
Enflasyon sepetinde en yüksek artış gıdada
TÜİK verilerine göre, Mayıs ayında bir önceki aya göre en yüksek fiyat artışı yüzde 5,57 ile gıda ve alkolsüz içecekler grubunda yaşandı. Bu grubu yüzde 4,69 ile ulaştırma, yüzde 3,95 ile eğitim, yüzde 3,87 ile konut takip etti. Giyim ve ayakkabı grubunda ise yüzde 1,19 ile en düşük aylık artış kaydedildi. Yıllık bazda ise en yüksek artış yüzde 53,91 ile eğitim, yüzde 46,91 ile sağlık, yüzde 45,90 ile gıda ve alkolsüz içeceklerde görüldü. Ulaştırma yıllık yüzde 26,70 ile en düşük artışın yaşandığı ana grup oldu.
Çekirdek enflasyon yükselişte
Özel kapsamlı TÜFE göstergelerine bakıldığında, enerji, gıda, alkollü içkiler ve tütün ile altın hariç (C endeksi) aylık yüzde 3,65, yıllık yüzde 40,22 artış kaydetti. Bu oran, Mart 2024'ten bu yana en yüksek seviye olarak dikkat çekiyor. Ayrıca işlenmemiş gıda, enerji, alkollü içkiler, tütün ve altın hariç (B endeksi) aylık yüzde 3,57, yıllık yüzde 38,18 olarak hesaplandı. Çekirdek enflasyonun yıllık bazda yükselmesi, enflasyonun tabana yayıldığına işaret ediyor.
Üretici enflasyonu ılımlı seyrediyor
Yurt İçi Üretici Fiyat Endeksi (Yİ-ÜFE) Mayıs'ta aylık yüzde 1,49, yıllık yüzde 20,84 artış gösterdi. Üretici enflasyonu, tüketici enflasyonunun oldukça altında kalmaya devam ediyor. Sektörler bazında aylık en yüksek artış yüzde 2,78 ile imalat sanayinde görülürken, yıllık en yüksek artış yüzde 32,15 ile içecekler sektöründe yaşandı. Üretici fiyatlarındaki ılımlı seyir, talep kaynaklı baskıların devam ettiğini gösteriyor.
Piyasa beklentileri ve etkileri
Mayıs enflasyonu, ekonomistlerin beklentilerinin üzerinde gerçekleşti. Piyasa beklentileri aylık yüzde 2,98, yıllık yüzde 39,10, çekirdek enflasyon (C endeksi) için ise aylık yüzde 3,25, yıllık yüzde 40,40 seviyesindeydi. Gerçekleşen veriler, enflasyonun beklenenden daha hızlı yükseldiğini ortaya koydu. Bu durum, Merkez Bankası'nın faiz indirimi konusunda daha temkinli davranmasına neden olabilir. Nisan ayında yıllık enflasyon yüzde 37,36 seviyesindeydi. Mayıs'taki yükselişle birlikte enflasyon yeniden yüzde 40'a yaklaştı.
Beklentiler ve gelecek aylar
Merkez Bankası'nın yıl sonu enflasyon tahmini yüzde 36,0 seviyesinde bulunuyor. Ancak Mayıs verisi, bu tahminin gerçekleşmesi için daha sıkı para politikası gerektiğine işaret ediyor. Piyasa beklentileri, Haziran ayında enflasyonun yüzde 2,0-2,5 bandında artabileceğini, yıllık enflasyonun ise yüzde 38-39 seviyesine gerileyebileceğini öngörüyor. Mevsimsel etkiler, gıda fiyatlarındaki arz sorunları ve döviz kuru gelişmeleri enflasyon üzerinde belirleyici olmaya devam edecek.
Bağımsız değerlendirme: Enflasyonun beklentileri aşması, Türkiye ekonomisinin hâlâ yapısal enflasyon sorunuyla karşı karşıya olduğunu gösteriyor. Üretici fiyatlarının görece düşük seyretmesi olumlu ancak talep tarafındaki katılık ve hizmet enflasyonundaki yüksek seyir, Merkez Bankası'nın faiz indirimi için daha fazla veri beklemesini gerektiriyor. Önümüzdeki aylarda enflasyonun yönü, para politikasının yanı sıra kamu maliyesi ve yapısal reformlar açısından da kritik bir gösterge olacak.
