İzmir Dokuz Eylül Üniversitesi (DEÜ) Deprem Araştırma ve Uygulama Merkezi (DAUM) Müdürü Prof. Dr. Hasan Sözbilir, Malatya'da meydana gelen son sarsıntının, bölgedeki fay hatlarının etkileşimi sonucu ortaya çıkan 'tetiklenmiş' bir deprem olduğunu açıkladı. Sözbilir, depremin büyüklüğünün 4.8 olarak kaydedildiğini ve Elazığ'dan da hissedildiğini belirterek, bu tür sarsıntıların büyük depremlerin habercisi mi yoksa artçı mı olduğunun yakından takip edilmesi gerektiğini vurguladı.
Tetiklenmiş Deprem Ne Demek?
Prof. Dr. Sözbilir, tetiklenmiş deprem kavramını şöyle açıkladı: 'Büyük bir depremin ardından, çevredeki diğer fay hatlarında stres birikimi oluşur. Bu stres, zamanla başka bir fay hattının kırılmasına yol açabilir. İşte bu şekilde, ana depremden bağımsız ama onun etkisiyle oluşan depremlere tetiklenmiş deprem deniyor.' Sözbilir, Malatya'daki sarsıntının da 6 Şubat 2023'teki Kahramanmaraş merkezli depremlerin ardından bölgedeki fayların etkileşimiyle meydana geldiğini ifade etti.
Malatya ve Çevresi İçin Deprem Uyarısı
Sözbilir, Malatya ve çevresinin Doğu Anadolu Fay Hattı üzerinde bulunduğunu ve tarihsel olarak büyük depremler ürettiğini hatırlattı. 'Malatya Fayı, geçmişte 1893 ve 1905 yıllarında büyük depremler oluşturdu. Şu anda bu fay üzerinde bir sessizlik var, ancak bu sessizliğin ne kadar süreceği bilinmiyor. Tetiklenmiş depremler, ana fay hattındaki gerilimi artırabilir ve daha büyük bir depreme yol açabilir' dedi. Sözbilir, bölgedeki yapı stokunun depreme dayanıklı hale getirilmesi için acil önlemler alınması gerektiğini de sözlerine ekledi.
Deprem Sonrası Yapılması Gerekenler
Uzmanlar, deprem sonrası vatandaşların güvenli bölgelere yönelmesini, hasarlı binalardan uzak durmasını ve resmi açıklamaları takip etmesini öneriyor. Ayrıca, deprem çantasının hazır bulundurulması ve aile bireyleriyle acil durum planı yapılması da hayati önem taşıyor.
Türkiye, aktif fay hatları üzerinde yer alan bir deprem ülkesi. Bu nedenle, her depremi ciddiye almak ve bilimsel verilere dayanarak hazırlıklı olmak gerekiyor. Prof. Dr. Sözbilir'in uyarıları, deprem gerçeğiyle yaşamayı öğrenmemiz gerektiğini bir kez daha hatırlatıyor. Yapısal önlemler ve toplumsal bilinçlenme, depremlerin yol açabileceği can ve mal kaybını en aza indirmek için kritik öneme sahip.
Bu bağlamda, yetkililerin ve yerel yönetimlerin bölgedeki yapı stokunu acilen gözden geçirmesi, riskli binaların güçlendirilmesi veya dönüştürülmesi gerekiyor. Ayrıca, halkın deprem anında ve sonrasında doğru davranışları öğrenmesi için eğitim çalışmaları yaygınlaştırılmalıdır.
