Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) Genel Direktörü Tedros Adhanom Ghebreyesus, Lübnan'da sağlık sektörüne yönelik saldırıların can almaya ve insanları sağlık hizmetlerine erişimden mahrum bırakmaya devam ettiğini bildirdi. Tedros, yaptığı yazılı açıklamada, sağlık çalışanlarının ve tıbbi tesislerin hedef alınmasının uluslararası insancıl hukukun açık ihlali olduğunu vurguladı. Son haftalarda artan saldırılarda en az 10 sağlık çalışanının hayatını kaybettiği, onlarca hastane ve kliniğin hizmet dışı kaldığı belirtiliyor.
Saldırıların boyutu ve etkileri
DSÖ verilerine göre, Ekim 2023'ten bu yana Lübnan'da sağlık sektörüne yönelik 100'den fazla saldırı kaydedildi. Bu saldırılarda 50'den fazla sağlık çalışanı öldü, yüzlercesi yaralandı. Saldırılar nedeniyle birçok hastane hasar gördü veya kapanmak zorunda kaldı. Özellikle güney bölgeleri ve Bekaa Vadisi'nde sağlık hizmetlerine erişim ciddi şekilde kısıtlandı. Tedros, "Sağlık hizmetlerine yönelik saldırılar kabul edilemez. Savaşın bile kuralları vardır. Sağlık tesisleri, araçları ve çalışanları korunmalıdır" dedi.
Bölgesel kriz ve uluslararası tepkiler
Lübnan'da sağlık sektörü, ülkenin yaşadığı ekonomik kriz ve siyasi istikrarsızlık nedeniyle zaten kırılgan bir durumdaydı. İsrail ile Hizbullah arasındaki çatışmaların yoğunlaşmasıyla birlikte sağlık altyapısı daha da baskı altına girdi. Birçok sağlık çalışanı can güvenliği endişesiyle bölgeyi terk ederken, kalanlar ise ağır hasta ve yaralılara hizmet vermeye çalışıyor. DSÖ, Lübnan'daki sağlık krizine dikkat çekmek ve uluslararası toplumu harekete geçmeye çağırmak için acil durum bildirisi yayınladı. Örgüt, taraflara sağlık hizmetlerine saygı gösterme çağrısı yaparken, insani yardım koridorlarının açılmasını talep etti.
Lübnan Sağlık Bakanlığı, DSÖ ve diğer uluslararası kuruluşlarla işbirliği içinde çalışarak sağlık tesislerinin korunması ve saldırıların belgelenmesi için çaba gösteriyor. Bakanlık, sağlık çalışanlarına yönelik saldırıların savaş suçu olarak değerlendirilmesi için uluslararası ceza mahkemelerine başvurmayı planlıyor. Türkiye, Katar ve bazı Avrupa ülkeleri, Lübnan'a sağlık malzemesi ve personel desteği gönderirken, ABD ve Birleşmiş Milletler de ateşkes çağrısı yapıyor.
Uzmanlar, Lübnan'da sağlık sektörünün çöküş noktasına geldiğini ve acil uluslararası müdahale olmazsa önümüzdeki aylarda daha fazla can kaybı yaşanabileceğini belirtiyor. DSÖ'nün verilerine göre, ülkede sağlık hizmetlerine erişemeyenlerin sayısı 2 milyonu aştı. Özellikle kanser, diyabet ve kalp hastalığı gibi kronik rahatsızlığı olanlar ile anne ve çocuklar en riskli grupları oluşturuyor.
