Kişisel Verileri Koruma Kurumu (KVKK), üyelerinin canlı maç yayını hizmetinden faydalanabilmesi için ticari elektronik ileti onayını şart koşan bir yasal spor ve şans oyunları platformuna 250 bin Türk lirası idari para cezası uyguladı. Karar, veri sorumlusunun açık rıza hukuka uygunluk sebebini ihlal ettiği gerekçesiyle alındı. Söz konusu platformun, üyelerine sunduğu hizmette kişisel verilerin işlenmesi sürecinde KVKK mevzuatına aykırı davrandığı tespit edildi.
İhlalin İçeriği ve KVKK Kararı
KVKK'ye yapılan şikayet üzerine başlatılan incelemede, ilgili platformun kullanıcıların canlı maç yayını hizmetine erişimini, daha önce ticari elektronik ileti gönderimi için alınan onaya bağladığı ortaya çıktı. Bu durum, kullanıcıların yayın hizmetinden yararlanmak istemeleri halinde, pazarlama amaçlı ileti almayı kabul etmek zorunda bırakılmaları anlamına geliyor. Oysa KVKK'nın 5. maddesine göre kişisel veriler, ancak açık rıza veya kanunlarda öngörülen diğer şartlar dahilinde işlenebilir. Açık rızanın, ilgili kişinin özgür iradesine dayanması ve belirli bir konuya ilişkin olması gerekiyor. Platformun dayattığı bu uygulama, kullanıcıların gerçek bir seçim şansı olmadan rıza vermesine yol açtığı için açık rıza şartının ihlali olarak değerlendirildi.
KVKK kararında, veri sorumlusunun, hizmetin sunumu ile ticari elektronik ileti onayını birbirine koşullandırarak, kullanıcıların kişisel verilerini işleme amacını aştığı ve ölçülülük ilkesine aykırı davrandığı belirtildi. Ayrıca, bu uygulamanın, kullanıcıların veri güvenliği ve mahremiyeti üzerinde olumsuz etkiler yaratabileceği vurgulandı. Kurul, söz konusu ihlal nedeniyle idari para cezası uygulanmasına hükmetti.
Cezanın Miktarı ve Yasal Dayanak
KVKK, 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu'nun 18. maddesi uyarınca idari para cezası verdi. İlgili maddeye göre, açık rıza hukuka aykırı olarak işlenmesi durumunda 2024 yılı için belirlenen üst sınır olan 2,6 milyon Türk lirasına kadar ceza öngörülüyor. Kurul, ihlalin ağırlığını ve veri sorumlusunun ekonomik durumunu değerlendirerek 250 bin Türk lirası ceza uygulanmasına karar verdi. Kararın, sektörde faaliyet gösteren diğer platformlara da önemli bir uyarı niteliği taşıdığı ifade ediliyor.
Bağlam ve Değerlendirme
Bu karar, Türkiye'de veri koruma düzenlemelerinin uygulanışı açısından önemli bir örnek teşkil ediyor. Özellikle dijital platformların, kullanıcılarına sundukları hizmetleri genişletirken kişisel verilerin korunmasına yönelik yükümlülükleri göz ardı etmemesi gerektiğini gösteriyor. Ticari elektronik ileti gönderimi, Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun ve ilgili yönetmeliklere tabi olsa da, KVKK'nın açık rıza kavramına yaklaşımı, bu tür uygulamaların da veri koruma ilkeleriyle uyumlu olması gerektiğini ortaya koyuyor. Platformların, kullanıcıların onayını alırken şeffaf ve ayrıştırılmış şekilde hareket etmeleri, veri minimizasyonu ve amaç sınırlaması ilkelerine uymaları zorunludur.
Uzmanlar, bu kararın, kullanıcıların veri mahremiyetini koruyarak dijital hizmetlerden yararlanma hakkını güçlendirdiğini belirtiyor. Ayrıca, veri sorumlularının, KVKK'nın aradığı şartları yerine getirirken, bu tür cezalarla karşılaşmamak için iç denetim mekanizmalarını gözden geçirmeleri ve hukuki danışmanlık almaları öneriliyor. Söz konusu kararın emsal niteliği, ilerleyen dönemde benzer uygulamalara karşı daha sıkı denetim ve yaptırımların habercisi olabilir.
