Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, kurban üreticilerini sevindirecek bir açıklama yaptı. Bakan Yumaklı, Kurban Bayramı sonrası satılamayan hayvanların Et ve Süt Kurumu (ESK) tarafından satın alınacağını duyurdu. Bu adım, özellikle küçük ve orta ölçekli besicilerin mağduriyetini önlemeyi hedefliyor. Bakanlık, piyasadaki arz fazlasını dengelemek ve üreticilerin elinde kalan hayvanları değerinden alarak ekonomik kayıplarını telafi etmek amacıyla bu uygulamayı başlattı.
ESK satın alma süreci nasıl işleyecek?
Et ve Süt Kurumu, bayram sonrası belirlenen kriterlere uygun büyükbaş ve küçükbaş hayvanları piyasa fiyatlarının üzerinde bir fiyatla satın alacak. Üreticiler, il ve ilçe tarım müdürlüklerine başvurarak hayvanlarını teslim edebilecek. ESK, kesimhanelerinde işlenen etleri karkas halinde depolayacak veya işlenmiş ürün olarak değerlendirecek. Bakan Yumaklı, "Kurban Bayramı'nın ardından arz fazlası oluşması halinde, üreticilerimizin sıkıntı yaşamaması için ESK devreye girecek. Hayvanlarını satamayan hiçbir üreticimiz kalmayacak" dedi. Uygulamanın ayrıntıları önümüzdeki günlerde Resmi Gazete'de yayımlanacak bir tebliğle duyurulacak.
Üreticiler ne diyor?
Konya'da besicilik yapan Ali Yılmaz, bu kararı memnuniyetle karşıladığını belirterek, "Geçen yıl bayram sonrası elimizde kalan hayvanları zararına satmak zorunda kalmıştık. Bu yıl devletin alım garantisi vermesi bizi rahatlattı. Fiyatlar da makul olursa çok iyi olur" ifadelerini kullandı. Kırmızı Et Üreticileri Birliği Başkanı Mehmet Şahin ise uygulamanın piyasada istikrar sağlayacağını vurgulayarak, "ESK'nın alım yapması fiyatların aşırı düşmesini engelleyecek. Ancak hayvan başına düşen ödeneğin yeterli olması önemli. Üretici maliyetini karşılayabilmeli" dedi.
Bakanlık hedefleri ve arka plan
Bu hamle, Tarım ve Orman Bakanlığı'nın 2024 yılı hayvancılık destekleme programının bir parçası olarak görülüyor. Bakanlık, son yıllarda artan yem maliyetleri ve düşük alım fiyatları nedeniyle zor durumda olan besicilere yönelik çeşitli tedbirler alıyor. Et fiyatlarındaki dalgalanmaları önlemek için ESK'nın piyasa düzenleyici rolü kritik önem taşıyor. Ayrıca bakanlık, kurbanlık hayvan tedarikinde yaşanan sıkıntıları gidermek için hayvan pazar yerlerinde denetimleri artırdı. Bayram öncesi canlı hayvan girişlerinin hızlandırılması ve kayıt dışı kesimlerin önlenmesi de hedefler arasında.
Geçtiğimiz yıl, Kurban Bayramı sonrası yaklaşık 50 bin büyükbaş ve 200 bin küçükbaş hayvanın satılamadığı tahmin ediliyor. Bu durum, özellikle Doğu ve Güneydoğu Anadolu bölgelerindeki küçük aile işletmelerini olumsuz etkilemişti. Yeni uygulama ile bu sayıların önemli ölçüde azalması bekleniyor. Uzmanlar, ESK'nın alım kapasitesinin ve bütçesinin yeterli olması halinde uygulamanın başarılı olabileceğini belirtiyor.
Sonuç ve değerlendirme
Kurbanlık hayvanlarının ESK tarafından satın alınması, kısa vadede üreticilerin nakit akışını rahatlatacak bir çözüm olarak öne çıkıyor. Ancak orta ve uzun vadede hayvancılık sektörünün yapısal sorunlarının çözülmesi gerekiyor. Artan girdi maliyetleri, planlı üretim eksikliği ve pazarlama kanallarının yetersizliği gibi sorunlar devam ettikçe benzer acil önlemlere ihtiyaç duyulabilecek. Bu nedenle bakanlığın, üretici odaklı sürdürülebilir politikalar geliştirmesi büyük önem taşıyor. ESK'nın bu yılki uygulaması, hem bayram coşkusunu gölgelememek hem de emeğin karşılığını almasını sağlamak adına atılmış doğru bir adım olarak değerlendirilebilir.
